Аманжолов К. Р.
- Жаңартылды 21.01.2026 11:00
Аманжолов Керейхан Рахымжанұлы (1926-2006 жж.) - тарихшы-ғалым, тарих ғылымының докторы, профессор, Ресей Әскери ғылым академиясының академигі.
Аманжолов Керейхан Рахымжанұлы 1926 жылы 22 шілдеде Шығыс Қазақстан облысының Зайсан ауданында дүниеге келген. Ленинград жоғары әскери-саяси училищесін, кейін Қазақ мемлекеттік университетін (қазіргі әл-Фараби атындағы ҚазҰУ) бітірген.
1975-1995 жылдары - Қазақ мемлекеттік қыздар педагогикалық институтының (қазіргі Қазақ ұлттық қыздар педагогикалық университеті) тарих кафедрасында аға оқытушы, доцент, тарих кафедрасының меңгерушісі болған. 1995 жылдан - аталмыш институттың саясаттану кафедрасының профессоры болып қызмет етті.
Ол әскери ғылым саласында 400-ден астам мақаланың, 20-дан астам монография мен оқулықтың, бес әскери іс туралы сөздіктің және өзге де кітаптардың авторы. Қазақстанның тұңғыш әскери академигі, Зайсан ауданының Құрметті азаматы.
«Парасат» ордені, «Ұлы Отан соғысында Германияны жеңгені үшін», «Кеңес әскеріне 30 жыл», «Жауынгерлік еңбегі үшін», «Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің ардагері», «Мінсіз қызметі үшін» медальдарының иегері.
Бірнеше рет Құрмет грамоталарымен марапатталған.
2006 жылы 17 шілдеде Алматы қаласында қайтыс болды.
К. Р. Аманжоловтың еңбектері
Труды К. Р. Аманжолова
Аманжолов, К. Р. Әкенің жолы - ұлға үлгі : / К. Р. Аманжолов. - Алматы : Мектеп, 1988. - 60 б.
Аманжолов, К. Жауынгерлік туы астында : Қызыл Армияның Қазақстанда құрылған әскери бөлімдері мен құрамаларының ерлікпен өткен жолдары (1918-1945) / К. Аманжолов. - Алматы : Қазақстан, 1991. - 174 б. Аманжолов, К. Р. Екiншi дүние жүзiлiк соғыс (1939-1945) : оқу құралы / К. Р. Аманжолов. - Алматы : Рауан, 1995. - 80 б.
Аманжолов, К. Р. Түркi халықтарының тарихы : көне дәуiрден бiздiң заманымыздың ХIV ғасырына дейiнгi кезең : оқу құралы / К. Р. Аманжолов, Қ. Рахметов; ред. Ж. Қайранбаев. - Алматы : Бiлiм, 1996. - 272 б.
Аманжолов, К. Р. Түркi халықтарының тарихы : оқу құралы. / К. Р. Аманжолов. - Алматы : Бiлiм, 1997.
Аманжолов, К. Р. Қазақстанның әскери тарихы : б. з. д. VI ғасырдан бүгiнгi күнге дейiн / К. Р. Аманжолов. - Алматы : Бiлiм, 1999. - 317 б.
Аманжолов, К. Р. Қазақша әскери терминдердiң түсiндiрме сөздiгi / К. Р. Аманжолов. - Алматы : Бiлiм, 1999. - 90 б.
Аманжолов, К. Р. Түркi халықтарының тарихы : оқу құралы / К. Р. Аманжолов; ред. А. Естен. - Алматы : Бiлiм, 2002.
Аманжолов, К. Р. Алғашқы әскери дайындық : дидактикалық материалдар. Жалпы бiлiм беретiн мектептiң 11-сыныбына арн. байқау оқу құралы / К. Р. Аманжолов. - Алматы : Мектеп, 2004. - 44 б. Аманжолов, К. Р. Қазақстан тарихының дәрiстер курсы : ежелгi заманнан 1917-жылғы Қазан төңкерiсiне дейiн / К. Р. Аманжолов; ред. М. Түменбаев. - Алматы : Бiлiм, 2004.
Аманжолов, К. Р. Түркi халықтарының тарихы. 1-шi кiтап : Көне дәуiрден бiздiң заманымыздың ХIҮ ғасырына дейiнгi кезең / К. Р. Аманжолов. - Алматы : Бiлiм, 2005. - 304 б.
Аманжолов, К. Р. Түркi халықтарының тарихы. 2-шi кiтап : ХІV ғасырдан ХVIII ғасырдың бiрiншi жартысына дейiнгi кезең / К. Р. Аманжолов. - Алматы : Бiлiм, 2005. - 320 б.
Аманжолов, К. Р. Түркi халықтарының тарихы : оқу құралы. 3-шi кiтап : ХVIII ғ. екiншi жартысынан ХХ ғ. бiрiншi ширегiне дейiнгi кезең / К. Р. Аманжолов. - Алматы : Бiлiм, 2005. - 368 б.
Аманжолов К. Р. Алғашқы әскери дайындық : дидактикалық материалдар: жалпы бiлiм беретiн мектеп. 10-сыныбына арн. оқу құралы / К. Р. Аманжолов, Д. Майхиев; ауд.: Н. Шеңгелбаева, Г. Жұмашева. - Алматы : Мектеп, 2014. - 24 б.
К. Р. Аманжоловтың қатысуымен жарық көрген кітаптар
Книги вышедшие с участием К. Р. Аманжолова
Саптық әмірлер. Рапорттар. Әскерилердің қарым-қатынас сөздері=Строевые команды. Рапорты и обращения между военнослужащими / ред.: К. Аманжолов, Ж. Нұсқабайұлы. - Алматы : Білім, 2008. - 160 б.
Алғашқы әскери дайындық : жалпы бiлiм беретiн мектептiң 10-сыныбына арналған оқулық / К. Р. Аманжолов, А. Тасболатов, Д. Майхиев, Б. Аманжолова; ауд.: Н. Шеңгелбаева, С. Бакимбаева, Т. Ермекова, А. Ералиева, Б. Аманжолова. - Алматы : Мектеп, 2014. - 224 б.
Алғашқы әскери дайындық : әдiстемелiк нұсқау / К. Р. Аманжолов, А. Тасболатов, Д. Майхиев, Б. Аманжолова; ауд.: Н. Шеңгелбаева, С. Бакимбаева, Т. Ермекова, А. Ералиева, Б. Аманжолова. - Алматы: Мектеп, 2014. - 88 б.
К. Р. Аманжоловтың мерзімді басылым беттерінде жарық көрген мақалалары
Статьи К. Р. Аманжолова на страницах периодической печати
Аманжолов, К. Р. Түркілер туралы не білеміз : [тарихи-этнографиялық шолу] / К. Р. Аманжолов // Қазақ тарихы. - 1993. - № 2. - Б. 5-10.
Аманжолов, К. Р. Фашизмге қарсы күреске қазақстандықтар үлесі / К. Р. Аманжолов // Қазақ тарихы. - 1995. - № 2. - Б. 51-55.
Аманжолов, К. Р. Жеңімпазсыз соғыс / К. Р. Аманжолов, Б. Сайманов // Ақиқат. - 1998. - № 2. - Б. 52-53.
Аманжолов, К. Р. Республика қарулы күштері : ол қалай құрылған еді? : [Қазақстан жерінде тұңғыш ұйымдастырылған әскери күштер] / К. Р. Аманжолов, Ә. Тортаева // Ақиқат. - 1998. - № 6. - Б. 12-13.
Аманжолов, К. Р. Қазақстанның қарулы күштері және оның түрлері / К. Р. Аманжолов, И. Дулатова // Қазақ тарихы. - 1999. - № 3. - Б. 14-19.
Аманжолов, К. Р. Сақтардың әскери-соғыс өнері : [ертедегі көшпенділердің әскери -соғыс өнері жайында] / К. Р. Аманжолов, Е. Жақыпов // Ақиқат. - 2000. - № 2. - Б.56-59.
Аманжолов, К. Р. Александр Македонскийдің сақтармен соғысы (б.з.д. 330-328 ж.ж.) / К. Р. Аманжолов // Ақиқат. - 2004. - № 3. - Б. 51-53.
Аманжолов, К. Р. Генерал Бакич басқарған ақгвардияшылар корпусының жойылуы / К. Р. Аманжолов, С. Әшімханов // Ізденіс. Гуманитарлық ғылымдар сериясы. - 2005. - № 4. - Б. 144-148.
К. Р. Аманжолов туралы әдебиеттер
Литература о К. Р. Аманжолове
Шығыс Қазақстан облысы. Энциклопедия. - Алматы : Қазақ энциклопедиясы, 2014. - Аманжолов Керейхан Рахымжанұлы: Б. 178.
***
Рахметов, Қ. Әскери ғалым : [Алтай өңірінің түлегі, Қазақтың қыздар педагогика институтының профессоры К. Р. Аманжолов туралы] / Қ. Рахметов // Дидар. - 1996. - 20 тамыз.
Жапаров, Б. Ғалым, академик, Аманжолов Керейхан Рахымжанұлы : есте жүрер есімдер / Б. Жапаров // Достық. - 2014. - 7 маусым. - Б. 3.
