Ақын жазушылар
Бұқарбекұлы Б.
- Жаңартылды 22.04.2020 16:24
Бұқарбекұлы Балта (19 ғ.) – ақын, айтыс ақыны.
19 ғасыр Шығыс Қазақстан облысы, Абай ауданында дүниеге келген. Халық арасында Балтаның Шөже ақынмен айтысы кеңінен таралған. Аталған айтыс С. Сейфуллин құрастырған «Қазақтың ескі әдебиет нұсқалары» («Образцы древней казахской литературы», 1931) жинағына енген.
Жарияланымдары «Ақын жырлары» (1958), «Айтыс» (1964) басылымдарында жарық көрген.
Б. Бұқарбекұлы туралы әдебиет
Литература о Букарбекулы Б.
Шығыс Қазақстан облысы [Мәтін] : энциклопедия. - Алматы : Қазақ энциклопедиясы, 2014. – Балта Бұқарбекұлы: б.247.
Литература Казахстана [Текст] : энциклопедический справочник. – Алматы : Аруна, 2010. - Балта Букарбекулы: с. 102.
Васильев П. Н.
- Жаңартылды 27.08.2026 11:30
Васильев Павел Николаевич (1910–1937) - ақын, жазушы, журналист, аудармашы.
1910 жылы 5 қаңтарда Шығыс Қазақстан облысы Зайсан ауданы Зайсан қаласында туған. Павлодар мектебін аяқтап, Жоғары көркем-техникалық шеберхана жанындағы жұмысшы факультетінде оқиды (Мәскеу,1927). П. Васильев шығармашылығында Сібірдің фольклор-әндер мәдениеті мен Қазақстанның ұлттық ақындық өнері суреттелген. П. Васильев 1930 жылдары орыс кеңес поэзиясына алғашқылардың бірі болып Қазақстан тақырыбын енгізген. Оның өлеңдерінің барлығы дерлік – Қазақстан, Ертіс өңірі, Алтай, Зайсан балықшылары, қазақ ауылдары мен казак станицалары жайлы. «Советская Сибирь», омбылық «Рабочий путь» газеттерінде, кей өлеңдер тобы «Сибирские огни» журналында жарық көреді. 1927 жылы тамызда Мәскеудегі өнер жұмысшы факультетіне оқуға түседі. 1929 жылы күзде Мәскеу Жоғары мемлекеттік әдеби курсына түседі. Проза, өлеңдер жазады. Мәскеудің барлық дерлік журналдарында басылып шығады.
1933-1934 жж. П. Васильев танымалдығы арта түседі. КСРО жазушыларының І сьезінде П. Васильев шығармашылығы жоғары бағаланады. Алайда М. Горькийдің «Правда», «Известия», «Литературная газета» сияқты беделді басылымдарда жарық көрген сыни мақаласынан кейін, П. Васильев Жазушылар одағынан шеттетіліп, шығармаларын басуға тыйым салынады. 1935 жылы П. Васильев бір жарым жылға бас бостандығынан айырылып, түзету колониясына жіберіледі. 1937 жылы оның ісі бойынша айыптау қорытындысы шығарылып, мүлкі тәркіленіп, өзі ату жазасына кесіледі. Шаруашылыққа икемі жоқ шаруа ақындарын тамырымен құртып отырған. Осылайша, орыс әдебиетінің алып бәйтерегі құлады.
«В золотой разведке» (1930), «Люди в тайге» (1931) очерк кітаптары мен 1930 жылы «Голос рыбаков», «30 дней» журналдарында жарияланған очерктер сериясының авторы. «Лето», «Одна ночь», «Христолюбовские ситцы» поэмаларының, «Семипалатинск», «Ярмарка в Куляндах» лирикалық өлеңдерінің, революция мен казактар тағдыры туралы эпикалық поэмалардың («Прииртышье», «Песня о гибели казачьего войска», «Соляной бунт», «Автобиографические главы»), тарихи поэмалардың («Женихи», «Принц Фома»), қаһармандық-публицистикалық («Патриотическая поэма») поэмалар авторы.
І. Жансүгіров поэмасына жазылған «Арнауды» («Посвящение») орыс тіліне және қазақ, татар, башқұрт тілдерінен аударған.
1990 жылдан Павлодарда ТМД бойынша жалғыз - П. Васильев мұражай-үйі жұмыс істейді.
П. Н. Васильев шығармалары
Произведения Васильева П. Н.
Васильев, П. Үшкіл қанат шағалаша ай аунап.../П. Васильев // Қазақ әдебиеті. - 2002. - 6 қыркүйек. - Б. 5
Васильев, П. Есімде сүреңсіз тұнжырлы ақшамым : [өлеңдер] / П. Васильев ; аударған А. Оралхан // Жұлдыз. - 2026. - №6. - Б. 57-69.
***
Васильев, П. Н. В золотой разведке : [очерки] /П. Н. Васильев. - М.: Л., 1930. - 47 с.
Васильев, П. Н. Люди в тайге : [очерки] /П. Н. Васильев. - М. : Л., 1931. - 40 с.
Васильев, П. Н. Соляный бунт : поэма /П. Н. Васильев. - М. : Гослитиздат, 1934. - 151 с.
Васильев, П. Н. Избранные стихотворения и поэмы /П. Н. Васильев; предисловие К. Л. Зелинский. - М. : Государственное издательство художественной литературы, 1957. - 487 с.
Васильев, П. Н. Стихотворения и поэмы /П. Н. Васильев. – Новосибирск : Западно-Сибирское книжное издание, 1966. – 359 с.
Васильев, П. Н. Стихотворения и поэмы /П. Н. Васильев. – Л. : Советский писатель, 1968. – 632 с. - (Библиотека поэта. Большая поэзия).
Васильев, П. Н. Сердце человеческое /П. Н. Васильев; предисловие С. Поделков. – М. : Современник, 1974.
Васильев, П. Н. Стихотворения/П. Н. Васильев; составитель, предисловие, подготовка текста С. А. Поделков]. - М. : Художественная литература, 1975. - 204 с.
Васильев, П. Н. Стихотворения и поэмы /П. Н. Васильев; составитель, предисловие, подготовка текста С. А. Поделков. - Уфа : Башкирское книжное издательство, 1976. - 216 с.
Васильев, П. Н. Лирика /П. Н. Васильев; составитель, автор предисловия П. Выходцев. - Л. : Детская литература, 1981. - 139 с.
Васильев, П. Н. Соляной бунт : [поэма] /П. Н. Васильев. - Омск : Омское книжное издательство, 1982. - 175 с.
Васильев, П. Н. Соляной бунт : поэма /П. Н. Васильев. - М. : Современник, 1983. - 127 с. - (Российская поэма).
Васильев, П. Н. Стихотворения и поэмы /П. Н. Васильев; вступительная статья С. Залыгин. - Алма-Ата : Жазушы, 1984. – 430 с.
Васильев, П. Н. Верю в неслыханное счастье : стихотворения /П. Н. Васильев; составитель, автор вступительной статьи, примечание Г. А. Тюрина. – М. : Молодая гвардия, 1988. – 158 с.
Васильев, П. Н. Избранное : стихотворения и поэмы /П. Н. Васильев. – М. : Художественная литература, 1988. – 413 с.
Васильев, П. Н. Стихотворения и поэмы : поэзия /П. Н. Васильев; предисловие, составитель, С. А. Поделков; гравюра Н. И. Калита. - М. : Советская Россия, 1989. - 286 с.
Васильев, П. Н. Весны возвращаются /П. Н. Васильев; составитель, вступительная статья Ю. Г. Русакова; художник С. П. Вечер. – М. : Правда, 1991. – 448 с.
Васильев, П. Н. Подымайся, песня, над судьбой : стихотворения и поэмы /П. Н. Васильев. – Рязань: Пресса, 2001. – 623 с.
Васильев, П. Н. Сочинения. Письма /П. Н. Васильев; составитель, вступительная статья, комментарий С. С. Куняев. – М.: Эллис Лак, 2000 - 2002. – 894 с.
Васильев, П. Н. Избранное /П. Н. Васильев; Павлодарский государственный университет им. С. Торайгырова . - Павлодар : ЭКО, 2011.- 192 с.
Васильев, П. Н. Избранное : стихотворения и поэмы /П. Н. Васильев; составитель Р. Турлынова. – Астана : Фолиант, 2013. - 304 с. - (Алтай-Ертіс кітапханасы).
Васильев, П. Н. Клятва на чаше : избранные стихотворения и поэмы /П. Н. Васильев; составитель, ответственный редактор К. Серикбаев; послесловие С. Залыгин. - Жидебай : Шилi өзек : RS : Международный клуб Абая, 2013. - 332 c. - (Библиотека журнала «Аманат»).
П. Н. Васильев туралы әдебиеттер
Литература о жизни и творчестве Васильева П. Н.
Қазақстан : ұлттық энциклопедия. 2 т. : Ә-Г. - Алматы: Қазақ энциклопедиясы, 1999. - Васильев Павел Николаевич. - Б. 545.
Шығыс Қазақстан: әдеби өмірі = Восточный Казахстан литературный : ашық хат. - Өскемен : www.pushkinlibrary.kz, 2020. - 48 б.
Шығыс Қазақстан Облысы : энциклопедия. - Алматы : Қазақ энциклопедиясы, 2014. – Васильев Павел Николаевич. - Б. 297.- (Мәдени мұра).
Қазақ әдебиеті : энциклопедиялық анықтамалық /Қазақстан Республикасы мәдениет, ақпарат және спорт министрлігі. - Алматы : Аруна, 2005. – Васильев Павел Николаевич. - Б. 143
Мұрағат мекемелерінің Қазақстан тарихында алатын орны = Роль архивных учреждений в истории Казахстана : материалы международной научно-практической конференции, посвященной 70-летию со дня основания Государственного архива Восточно-Казахстанской области /гл. ред. А. А. Аубакиров ; Управление архивов и документации Восточно-Казахстанской области, ГУ "Государственный архив Восточно-Казахстанской области". - Усть-Каменогорск : Шығыс Ақпарат, 2010. - 259 б.
***
Сырымбетов, С. Павел Васильев туралы сөз /С. Сырымбетов // Коммунизм туы. - 1967. - 27 авг.
Нілібаев, Ә. Дала жыршысы : [П. Васильев туралы] /Ә. Нілібаев // Қазақ әдебиеті. - 1970. - 25 декабрь.
Жұмаділдин, Б. Қырда туған жырлар : [ақын П. Васильевтің шығармашылығындағы Қазақстан тақырыбы] /Б. Жұмаділдин // Лениншіл жас. - 1982. - 30 декабрь.
Қайырбаев, Ә. Зайсан топырағында туған талант : [П. Васильев туралы] /Ә. Қайырбаев // Коммунизм туы. - 1990. - 18 қаңтар.
Жандарбекова, О. «Әлі сендерді ақтайды, адамдар» : [саяси қуғын-сүргіннің құрбаны болған жерлес жазушымыз П. Васильевтің тағдыры жайлы] /О. Жандарбекова // Дидар. - 1997. - 22 шілде.
Қинаятқызы, С. Арқалы ақын : [П. Васильевтің туғанына - 90жыл] /С. Қинаятқызы // Дидар. - 2000. – 11 қаңтар.
Құсанбаев, С. Тастан ойған мүсіндер ой түбіне тартады : [П. Васильев туралы] /С. Құсанбаев // Дидар. - 2010. - 25 тамыз. - Б. 3.
Ақын бесігі - қаршығалы өлке : [П. Васильев туралы] // Дидар. - 2010. - 18 қазан. - Б. 6.
Бұрынбетова, Қ. Зайсан табиғатын жырлаған ақын [Электрондық ресурс] : [П. Васильев туралы] / Қ. Бұрынбетова // Достық. - 2010. - 6 ақпан. - Б. 12.
Павел Васильевтің 105 жылдығына орай әдеби оқулар ұйымдастырылды // Дидар. - 2015. - 2 шілде. - Б. 21.
***
Шығыс Қазақстан облысы : энциклопедия. - Алматы : Қазақ энциклопедиясы, 2014. – Васильев Павел Николаевич: Б. 297.
Литература Казахстана : знциклопедический справочник /Министерство связи и информации Республики Казахстан; Комитет информации и архивов. - Алматы : Аруна : Қазығұрт, 2010. - (Мәдени мұра). - Васильев Павел Николаевич: с. 127.
1930-1935
Безыменский, А. Говорите правду писателю : [о Васильеве П.] /А. Безыменский // Октябрь. - 1933. - № 6. - С. 170.
О Васильеве П. : [постановление Союза писателей СССР] // Литературная газета. - 1935. - 10 января.
1950
Зелинский, К. Павел Васильев /К. Зелинский // Октябрь. – 1957. - № 4. – С. 198-208.
1960 - 1969
Вагайцев, Д. Певец родного Прииртышья : [о Васильеве П.] /Д. Вагайцев //Заря Востока. - 1961. - 15 января.
Мадзигон, Т. О малоизвестных и неизвестных произведениях П. Васильева /Т. Мадзигон // Простор. - 1964. - № 4. - С. 109 - 111.
Саенко, Ю. Поэзия мужества и любви : [о Васильеве П.] /Ю. Саенко // Литературная Россия. - 1964. - 12 июня. – С. 10.
Вялова-Васильева Е. Павла помню таким : [воспоминания жены П. Васильева] /Е. Вялова-Васильева // Казахстанская правда. -1964.- 17 октября.
Косенко, П. П. Павел Васильев : повесть о жизни поэта /П. П. Косенко. - Алма-Ата : Жазушы, 1967. - 152 с.
Мадзигон, Г. Новое о Павле Васильеве /Г. Мадзигон // Простор. - 1967. - № 10. - С. 74.
Виктор Васильев - брат Павла Васильева : [беседа с В. Васильевым] /вел А. Щуплов // Книжное обозрение. - 1969. – 11 августа. - С. 3.
1970 - 1979
Выходцев, П. С. Павел Васильев. Очерк жизни и творчества /П. С. Выходцев. - М. : Советская Россия, 1972. - 142 с.
Михайлов, А. Степная песнь : [поэзия Васильева П.] /А. Михайлов. - М. : Современный писатель, 1972. - 142 с.
Косенко, П. П. На земле золотой и яростной : [повесть о Павле Васильеве] /П. П. Косенко // Свеча Дон-Кихота : повести, биографии и литературные портреты. - Алма-Ата : Жазушы, 1973. - С. 3-94.
Савушкина, Н. И. Устно-поэтическое начало в поэмах П. Васильева и Б. Корнилова /Н. И. Савушкина // Роль фольклора в развитии литератур народов СССР. – М. : Наука,1975. - С. 166-186.
Ровенский, Н. Читая и перечитывая /Н. Ровенский. - Алма-Ата : Жазушы, 1976. - [о Васильеве П.]: С. 112-114.
Русская литература Сибири (1917-1970 гг.) : библиографический указатель. – Новосибирск : Наука, 1977. – [Васильев Павел Николаевич]: С. 63-65.
Кудашкина, Л. Лирика Павла Васильева /Л. Кудашкина // Новая жизнь. - 1979. - 3 января.
1980 - 1989
Канапьянов, Б. Встречи с П. Васильевым /Б. Канапьянов // Простор. - 1981. - № 7. - С. 172-175.
Иодко, Г. Сретенские стихи : (о публикации П. Васильева и Н.Титова в Забайкалье в 1928 году) /Г. Иодко // Простор. - 1983. - № 1. - С. 204-206.
Тюрин, Г. У колыбели поэтического дара : (о Васильеве П.) /Г. Тюрин // Простор. - I984. - № 12. - С. І93-197.
Тюрин, Г. Неистовый детёныш Иртыша : [о Васильеве П.] /Г. Тюрин // Казахстанская правда. - 1986. - 19 января.
Черных, С. Путь к слову : (о Васильеве П.) /С. Черных // Рудный Алтай. - 1986. - 9 сентября.
Черных, С. Истоки : (о Васильеве П.) /С. Черных, Г. Тюрин // Рудный Алтай. - 1986. - 27 июня.
Тюрин, Г. Неизвестные стихи Павла Васильева /Г. Тюрин, С. Черных // Рудный Алтай. - 1987. - 6 января.
Черных, С. Под небом Алтая. Кн. 1 : статьи /С. Черных. - Алма-Ата : Жазушы, 1988. - Степное тавро : детство, отрочество и первые годы юности Павла Васильева: с. 56-136.
Викарий, С. Побратимы слова: [о Шухове Н. и Васильеве П.] /С. Викарий // Простор. - 1988. - № 8. - С. 152-158.
Писатели и поэты Восточного Казахстана : рекомендательный указатель литературы. - Усть-Каменогорск : Б. и., 1989. – Васильев Павел Николаевич: С. 12-15.
Воспоминания о Павле Васильеве /составитель С. Е. Черных, Г. А. Тюрин. - Алма-Ата : Жазушы, 1989. - 304 с.
1990 - 1999
Залыгин, С. П. Просторы и границы : о поэзии Павла Васильева /С. П. Залыгин // Собрание сочинений. В 6 т. Т. 6. Рассказы : 1981-1989 ; Литературно-критические статьи. - М. : Художественная литература, 1991. - С. 319-334.
Тюрин, Г. А. Жизненный факт в литературоведческой и художественной интерпритации : на материале творческой биографии П. Н. Васильева /Г. А. Тюрин. - Алматы : Б.и., 1994. - 26 с.
Кашина, Л. С. "Пенькой поэту руки крутят..." : [к 90-летию со дня рождения Павла Васильева] /Л. С. Кашина // Казахстанская правда. - 1999. - 9 октября. - С. 6.
Шевченко, С. Будет вам помилование, люди...: повесть о Павле Васильеве /С. Шевченко. - Астана : Елорда, 1999. - 260 с.
2000-2009
Антонов, В. Стихи : [к 90-летию со дня рождения Павла Васильева] /В. Антонов // Простор. - 2000. – № 12. - С. 129.
Мадзигон, Т. Поэзии могучее цветенье : [о жизни и творчестве Павла Васильева] /Т. Мадзигон // Простор. - 2000. – № 12. - С. 130-135.
Чернова, Н. Стихи : [к 90-летию со дня рождения Павла Васильева] /Н. Чернова // Простор. - 2000. – № 12. - С. 130.
Алексеев, Н. Бунтарь с берегов Иртыша : [к 95-летию со дня рождения поэта Павла Васильева // Арна. - 2004. - N 11. - С. 43.
Кашина, Л. С. Поэзия Павла Васильева : прошлое, настоящее, будущее /Л. С. Кашина // Простор. - 2004. - N 12. - С. 130-139.
Красильников, Н. Весны возвращаются /Н. Красильников // Нива. - 2004. - № 8. - С. 155-156. - Васильев П. (о нем).
Куприн, В. Дом детства : [к 95-летию со дня рождения Павла Васильева // Нива. - 2004. - № 12. - С. 103-133.
Дурново, И. Ранняя лирика Павла Васильева /И. Дурново // Рудный Алтай. - 2005. - 24 декабря. - С. 8.
Поминов, П. Талант - его крест : [о Павле Васильеве] /П. Поминов // Мир искусства. - 2005. - 27 октября ; 2006. - 27 января. - С. 5.
Поминов, П. Жестокий век : Павлу Васильеву - 96 лет /П. Поминов // Деловой Усть-Каменогорск. - 2006. - № 1. - С. 27-29.
Кангужина, Т. М. Архетип кочевника в художественном мире русских писателей : (на материале творчества Л. Мартынова, П. Васильева, Вс. Иванова и др.) : автореферат диссертации на соискание ученой степени кандидата филологических наук /Т. М. Кангужина. - Астана : [б. и.], 2007. - 30 с.
Мартынова, Л. И. Павел Васильев : жизнь и творчество /Л. И. Мартынова // Чистяковские чтения : материалы регионального семинара (14 апреля 2007 года) / Казахстанско-Американский свободный университет. - Усть-Каменогорск, 2007. - С. 186.
Наследие Павла Васильева в его ретро- и перспективном окружении : материалы международной научно-практической конференции. – Алматы : НурайПринтСервис, 2009. - 238 с.
2010 - …
Григорьева, О. Н. Юноша с серебряной трубой : [о Павле Васильеве] /О. Н. Григорьева. – Павлодар : Дом печати, 2010. - 172 с.
Павел Васильев о воспоминаниях, документах, фактах : материалы областной научно-практической конференции, посвященной 100-летию со дня рождения Павла Васильева. - Усть-Каменогорск : б. и, 2010. - 106 с.
Сидихменова, Т. С ним в поэзию вошла Азия : к 100-летию Павла Васильева /Т. Сидихменова, А. Строкова // Рудный Алтай. - 2010. - 12 мая. - С. 8.
Михайлов, В. Сердце нараспев : (к 100-летию Павла Васильева) /В. Михайлов // Сердце нараспев : литературные портреты. - Алматы : ҚазАқпарат, 2011. - С. 144-224.
Бадиков, В. В. С вечностью - начистоту /В. Бадиков. - Алматы : Алаш, 2014. – Две реабилитации Павла Васильева: с. 143-146.
Дерекчи, М. Мухан Башмет из музея Васильева : [о Павле Васильеве] /М. Дерекчи // Мәдени мұра. – 2016. - № 1. – С. 97-104.
Джолдасбекова, Б.У. Художественные средства создания картины мира в поэзии П. Васильева /Б. У. Джолдасбекова, Г. Е. Еңсебай // Қазақстанның ғылымы мен өмірі=Наука и жизнь Казахстана. - 2018. - № 2. - С. 78-81.
Волков А. М.
- Жаңартылды 06.10.2026 09:19
Волков Александр Мелентьевич (1891-1977) – жазушы, драматург, аудармашы.
1891 жылы 14 маусымда Шығыс Қазақстан облысы, Өскемен қаласында дүниеге келген. Жастайынан әдебиетке жақын болады. Томскі мұғалімдер институтын аяқтап, алтай қаласы Колываниеде ұстаздық етеді. Өскемен қаласына келген соң, өзі оқыған училищеге орналасады.
Волков неміс, француз тілдерін өздігінен меңгереді. Оның алғашқы өлеңдері 1917 жылы «Сибирский свет» газетінде жарық көреді. 1917-1918 жылдың басында А. М. Волков Өскемен Депутаттар кеңесі құрамына еніп, «Друг народа» газетін шығаруға қатысады. Педагогикалық курстарда, педагогикалық техникумдарда сабақ беріп, балалар театрына пьесалар жазады.
Ярославль өңіріне қоныс аударған соң, мектеп директоры қызметін атқарады. Педагогикалық институттың физика-математика факультетіне экстерн емтихан тапсырып, жұмысшы факультетінің оқу бөлімі меңгерушісі болады. Қырық жасында екі баланың әкесі атанған ол Мәскеу мемлекеттік университетінің математика факультетіне түсіп, бес жылдық курсты жеті айда меңгереді. А. М. Волков жиырма жыл көлемінде Мәскеу түсті металл және алтын институтында жоғары математика пәнін оқытып, студенттерге әдебиеттен қосымша сабақ беріп, өзі шет тілдерін меңгеруді жалғастырады.
«Переработка сказки американского писателя Фрэнка Баума…» деген ескертпесі бар «Волшебник изумрудного города» еңбегінің қолжазбасын бір жыл жазады. Қолжазбаны С. Я. Маршак мақұлдаған соң, басуға береді. А. Волков сиқырлы қалашықтың бес жалғасын жазған. Балаларға арнап жазу - математик-ғалым үшін қалыпты жағдайға айналды.
А. М. Волков шығармаларының түрлі тілдерде басылып шыққан жалпы таралымы – жиырма бес миллион дананы құрайды. Цикл «Волшебник Изумрудного города» ертегілер жинағына келесідей ертегілер енген: «Волшебник Изумрудного города» (1939), «Урфин Джюс и его деревянные солдаты» (1963), «Семь подземных королей» (1964), «Огненный бог Марранов» (1968), «Жёлтый Туман» (1970), «Тайна заброшенного замка» (1976 кітап нұсқасы - 1982).
Қаламгер ертегілерден басқа тарихи әрі ғылыми-танымдық повестер мен романдар жазған: «Ничто не радует меня» (1917), «Мечты» (1917), «В поисках судьбы» (1924), «Два брата» (1938-1961), «Чудесный шар (Первый воздухоплаватель)» (1940), «Бойцы-невидимки» (1942), «Самолёты на войне» (1946), «Путешествие Пети Иванова на внеземную станцию», «В горах Алтая», «Лапатинский залив», «На реке Буже», «Родимое пятно», «Удачный день», «У костра»,«Зодчие» (1954), «След за кормой» (1960), "Как ловить рыбу удочкой", "Земля и небо" (1957-1974), «Путешественники в третье тысячелетие» (1960), «Приключения двух друзей в стране прошлого» (1963), «Скитания» (1963), «Царьградская пленница» (1969), «И кровью обагрилась Лена» (1975), «В поисках правды» (1980), "Математика в военном деле", "Славные страницы по истории российской артиллерии".
А. М. Волков – театр және радиоға арналған пьесалардың авторы: "Орлиный клюв", "В глухом углу", "Деревенская школа", "Толя-пионер", "Цветок папоротника", Домашняя учительница", "Товарищ из центра" (Современный ревизор), "«Торговый дом Шнеерзон и Ко», "Вожатый уходит на фронт, "Тимуровцы", "Патриоты", Глухой ночью", «Фуфайка».
Жюль Верннің Дунайский лоцман" және «Необычайные приключения экспедиции Барсака» шығармаларын аударған.
1977 ж. 03 шілдеде Мәскеу қ. қайтыс болған.
Өскемен қаласының бір көшесі А. М. Волков есімімен аталады.
А. М. Волков шығармалары
Произведения Волкова А. М.
Кітаптар - Книги
Волков, А. М. Бойцы-невидимки [Текст]/ А. М. Волков.- М. : Детгиз, 1942. -94 с. – (Военная библиотека школьника).
Волков, А. М. Самолеты на войне [Текст] / А. М. Волков. - М. : Детгиз, 1946. - 254 с.
Волков, А. М. Путешественники в третье тысячелетие [Текст] : повесть / А. М. Волков. - М. : Детская литература, 1960. - 205 с.
Волков, А. М. Два брата [Текст] / А. М. Волков. - М. : Детская литература, 1961. - 400 с.
Волков, А. М. Чудесный шар [Текст] : исторический роман / А. М. Волков; научный редактор В. А. Галкин; художник А. Парамонов. - М. : Детская литература, 1972. – 272 с.
Волков, А. М. Повесть о жизни [Текст] / А. М. Волков // Вслух про себя : сборник статей и очерков советских детских писателей. Ч. 2. – М. : Детская литература, 1978. – С. 61-78.
Волков, А. М. В поисках правды [Текст] / А. М. Волков. - М. : Детская литература, 1980. - 159 с.
Волков, А. М. Зодчие [Текст] : роман / А. М. Волков; вступительная статья Б. А. Бегак. - М. : Детская литература, 1986. - 381 с.
Волков, А. М. Собрание сочинений [Текст]. В 6 т. / А. М. Волков. – СПб. : Просвещение : Каро, 1993.
Волков, А. М. Скитания; Чудесный шар [Текст] / А. М. Волков. - М. : Международная книга : Столетие, 1995. – 528 с. - (Историко-приключенческая серия для юношества).
Волков, А. М. Волшебник Изумрудного города [Текст] / А. М. Волков. - Усть-Каменогорск : КАСУ, 2011. - 143 с. - (Наследие региональных авторов).
Волков, А. М. Урфин Джюс и его деревянные солдаты [Текст] / А. М. Волков. - Усть-Каменогорск : КАСУ, 2011. - 153 с. - (Наследие региональных авторов).
Волков, А. М. Семь подземных королей [Текст] / А. Волков. - Усть-Каменогорск : КАСУ, 2011. - 151 с. - (Наследие региональных авторов).
Волков, А. М. Огненный бог Марранов [Текст] / А. М. Волков. - Усть-Каменогорск : КАСУ, 2011. - 155 с. - (Наследие региональных авторов).
Волков, А. М. Желтый туман [Текст] / А. М. Волков. - Усть-Каменогорск : КАСУ, 2011. - 160 с. - (Наследие региональных авторов).
Волков, А. М. Тайна заброшенного замка [Текст] / А. М. Волков. - Усть-Каменогорск : КАСУ, 2011. - 138 с. - (Наследие региональных авторов).
Волков, А. М. Два брата [Текст] / А. М. Волков. – М. : Эксмо, 2012. - 576 с. – (Всемирная детская классика).
А. М. Волков туралы әдебиеттер
Литература о жизни и творчестве Волкова А. М.
Кітаптар - Книги
Шығыс Қазақстан облысы [Мәтін] : энциклопедия. - Алматы : Қазақ энциклопедиясы, 2014. – Волков Александр Мелентьевич. - Б. 300.
***
Волков Александр Мелентьевич // Черных, С. С берегов Иртыша / Черных С. - Алма-Ата: Казахстан, 1981. – С. 222-252.
Волков Александр Мелентьевич // Розанов, А. Первороссийские мальчишки: документальные повести / Розанов А. - Алма-Ата: Жалын, 1988. – С. 3-53.
Волков Александр Мелентьевич // Усть-Каменогорск на рубеже тысячелетий=Өскемен мыңжылдықтар тоғысында=Ust-Kamenogorsk on border of mіllennіa: Фотоальбом. - Усть-Каменогорск: Б.и., 2000. – С.123-142.
Волков Александр Мелентьевич // Деев, В. И. Писатели Георгий Гребенщиков, Александр Волков, Николай Анов и Ефим Пермитин на Рудном Алтае / Деев В. И. - Усть-Каменогорск: Издательство ВКГУ им. С. Аманжолова, 2006. – С. 35-55.
Волков Александр Мелентьевич // Джолдасбекова, Б. Русские писатели Казахстана: биографический справочник / Б. Джолдасбекова, Э. Какильбаева. - Алматы: Қазақ университеті, 2023. – С.122-130.
Мақалалар - Статьи
Черных, С. Жаны жас жазушы [Мәтін] / С. Черных // Коммунизм туы. - 1976. - 12 июнь.
Сағатов, Е. Жазушы құдіреті [Мәтін] / Е. Сағатов // Коммунизм туы. - 1981. - 9 июль.
Сәдібеков, Б. Жерлес жазушының мұраларын іздестіруде [Мәтін] / Б. Сәдібеков // Дидар. - 2004. - 11 желтоқсан. - Б. 5.
Тоқтасынова, Н. Александр Волков: жерлес жазушының өшпес мұрасы / Н. Тоқтасынова. - Мәтін (визуалды) // Дидар. - 2026. - 10 қыркүйек (№37). - Б. 19.
***
1960-1989
Лях, А. Наш земляк Александр Волков [Текст] / А. Лях // Рудный Алтай. - 1966. - 14 июня. - С. 4.
1970-1979
Рахтанов, И. А. Волшебник-ученый [Текст] : [о Волкове А. М.] // И. А. Рахтанов // Рассказы по памяти. - М. : Детская литература, 1971. - С. 32-55.
Розанов, А. Математик, сказочник, историк [Текст] : [о Волкове А. М.] / А. Розанов // Ленинская смена. - 1971. - 2 июля. - С. 4.
Черных, С. Новая книга А. М. Волкова «В поисках правды» [Текст] / С. Черных // Рудный Алтай. - 1976. - 12 июня. - С. 4.
Памяти А. М. Волкова [Текст] // Рудный Алтай. - 1977. - 6 июля. - С. 4.
1980-1989
Черных, С. С берегов Иртыша [Текст] / С. Черных. - Алма-Ата : Казахстан, 1981. - Добрый волшебник : о Волкове А. М.: с. 201-233.
Пенькова, С. П. Две жизни старого дома [Текст] / С. П. Пенькова. - Алма-Ата : Онер, 1983. - 128 с. - Волков А. М. (о нем).
Петровский, М. С. Правда и иллюзии страны Оз [Текст] : [о Волкове А. М.] / М. С. Петровский // Книги нашего детства. - М. : Книга, 1986. - С. 221-273.
Розанов, А. С. Первороссийские мальчишки [Текст] : документальные повести / А. С. Розанов. - Алма-Ата : Жалын, 1988. – О Волкове А. М. : с. 96-107.
Черных, С. Под небом Алтая [Текст] : статьи / С. Черных. - Алма-Ата : Жазушы, 1988. - Звено Алтая : Волков А. М. (о нем).
Бегак, Б. А. Правда сказки [Текст] : очерки / Б. А. Бегак. - М. : Детская литература, 1989. - Жил - был мальчик : о Волкове А. М.: с. 63-72.
Писатели и поэты Восточного Казахстана [Текст] : рекомендательный указатель литературы. - Усть-Каменогорск : Б. и., 1989. – Волков Александр Мелентьевич: с. 16-19.
1990-1999
Розанов, А. С. Суть волшебства [Текст] : [о Волкове А. М.] / А. С. Розанов // Детская литература. - 1991. - № 7. – С. 68-70.
Тихоновская, П. Добрый волшебник [Текст] : [о Волкове А. М.] / П. Тихоновская // Лениногорская правда. - 1991. - 18 июля. - С. 4.
Латова, Н. Удивительные приключения «Волшебника страны Oz» в России [Текст] : [о сказке А. М. Волкове] / Н. Латова // Детская литература. - 1995. - № 1-2. - С. 49-53.
Воронова, В. Волшебник из нашего города [Текст] : [о Волкове А. М.] / В. Воронова // Рудный Алтай. - 1995. - 23 мая.
Карпович, Т. Подарки из Москвы : [областной музей искусств получил в дар книги с автографом и рукописи писателя А. М. Волкова / Т. Карпович // Рудный Алтай. – 1998. - 9 июня.
Владимирский, Л. Волшебник Изумрудного города [Текст] : к 100-летию знаменитой сказки А. М. Волкова / Л. Владимирский // Книжное обозрение. - 1999. - 30 марта. - С. 17.
Вологодская, Г. Сказочник [Текст] : [о Волкове А. М.] / Г. Вологодская // Устинка. - 1999. - 23 июля. - С. 5.
Карпович, Т. Волшебник из нашего города [Текст] : [о Волкове А. М.] / Т. Карпович // Простор. - 1999. - № 4. - С. 117-119.
2000-2009
Деев, В. Литературные прогулки по Пермитинско-Волковскому Усть-Каменогорску [Текст] : [г. Усть-Каменогорск в XІX веке; о Волкове А. М., Пермитине Е., Михаэлисе Е.] / В. Деев // Рудный Алтай. - 2000. - 29 января; 19 февраля; 25 марта; 27 мая; 24 июня; 8 июля; 5 августа.
Деев, В. Литературный Усть-Каменогорск [Текст] / В. Деев // Восток. - 2001. – № 2. - С. 241-278. - Волков А. М. (о нем).
Ананьева, Л. Н. Четыре экскурса в историю сказки [Текст] : 110 лет со дня рождения А. М. Волкова / Л. Н. Ананьева // Читаем, учимся, играем. - 2001. – № 4. - С. 73-81.
Кодубенко, А. Н. Архетипы в сказочном творчестве А. М. Волкова [Текст] / А. Н. Кодубенко, Л. Н. Дудина // Васильевские чтения. – Усть-Каменогорск : [Б. и], 2002. - С. 34-36.
Кущ, Г. А. Становление : (учебные заведения в г. Усть-Каменогорске в XIX – начале XX века) [Текст] / Г. А. Кущ // Педагогический вестник ВКО. - Усть-Каменогорск. - 2002. - № 2. - С. 67-73. - Волков А. М. (о нем).
Миллер, Л. Схема В. Я. Проппа в сказке А. М. Волкова «Волшебник изумрудного города» [Текст] / Л. Миллер, Л. Н. Дудина // Научное творчество молодежи : тезисы докладов студентов. - Усть-Каменогорск : ВКГУ, 2002. - С. 87.
Дудина, Л. Н. Авторская литературная сказка : Ф. Баум и А. Волков [Текст] / Л. Н. Дудина // Васильевские чтения. – Усть-Каменогорск : [Б. и], 2002. - С. 27-29.
Мельникова, Ю. Именные номинации в сказочном творчестве А. М. Волкова [Текст] / Ю. Мельникова, Л. Н. Дудина // Научное творчество молодежи : тезисы докладов студентов. - Усть-Каменогорск : ВКГУ, 2002. - С. 89.
Черных, С. Начало положила крепость... [Текст] : сборник очерков, статей / С. Черных; Управление архивами Восточно-Казахстанской области, Государственный архив Восточно-Казахстанской области; составитель Л. П. Рифель. - Усть-Каменогорск : Б. и., 2004. – 127 с. - Волков А. М. (о нем).
Карпович, Т. Н. Технология социально-культурного проекта по исследованию и популяризации творческой биографии А. М. Волкова [Текст] / Т. Н. Карпович, А. Г. Шарабарова // Вестник культуры. - 2005 - № 4. - С. 64-71.
Деев, В. Александр Волков на Рудном Алтае [Текст] / В. Деев // Нива. - 2006. - № 7. - С. 137-154.
Карпович, Т. «Мы в город изумрудный идем дорогой трудной...» [Текст] : [о Волкове А. М.] / Т. Карпович // Деловой Усть-Каменогорск. - 2006. - № 4. - С. 10-11.
Волков, А. М. Повесть о жизни [Текст] : к 115-летию со дня рождения (1891) / А. М. Волков // Ақ Ертіс=Иртыш. - 2006. - № 3. - С. 52-61.
Деев, В. И. Писатели Георгий Гребенщиков, Александр Волков, Николай Анов и Ефим Пермитин на Рудном Алтае [Текст] / В. И Деев. - Усть-Каменогорск : ВКГУ им. С. Аманжолова, 2006. - 146 с.
Памятные места русской литературы в Усть-Каменогорске [Текст] : набор из 32 буклетов / автор предисловия П. Д. Поминов. - Усть-Каменогорск : ВКГУ, 2007. - Волков А. М. (о нем).
Деев, В. И. Жизнь и творчество А. М. Волкова [Текст] / В. И. Деев // Вестник культуры. - 2007. - № 8. - С. 31-37.
С Усть-Каменогорском я что-то важное утратил [Текст] : сборник очерков, стихов, корреспонденций, писем А. С. Розанова. - Усть-Каменогорск : Шығыс Ақпарат, 2009. - 167 с. - Волков А. М. (о нем).
2010 - ...
Я вырос на Рудном Алтае : 120-летию Александра Мелентьевича Волкова посвящается [Текст] : сборник материалов и очерков / Министерство образования и науки Республики Казахстан, Казахстанско-Американский свободный университет; Общественный фонд "Изумрудный город". - Усть-Каменогорск : КАСУ, 2011. - 119 с. - Волков А. М. (о нем).
Царегородцева, С. Несказочная история одного сказочника [Текст] : к творческой биографии А. М. Волкова / С. Царегородцева // Мәдениет жаршысы = Вестник культуры. - 2011. - № 6. - С. 4-10.
Пашке, Е. Дорогой сказок и легенд [Текст] : [о музее имени А. М. Волкова в Усть-Каменогорске] / Е. Пашке // Рудный Алтай. - 2014. - 25 авг. - С. 6.
Михеева, Н. Элли и Страшила принимают гостей [Текст] : книге «Волшебник Изумрудного города» исполнилось 75 лет / Н. Михеева // Усть-Каменогорск. - 2014. - 16 октября. - С. 24.
Вологодская, Г. Сказочник из Восточного Казахстана [Текст] : [о Волкове А. М.] / Г. Вологодская // Устинка плюс. - 2015. - 30 июля. - С. 27.
В гостях у волшебника Гудвина: [о конкурсе чтецов на базе музея детской литературы ВКО им. А. М. Волкова «Изумрудные чтения», при инициативе общественного фонда «Изумрудный город»] // Рудный Алтай. - 2017. - 29 апреля. - С. 4.
Каланчина, И. Волшебники пера и кисти: содружество А. М. Волкова и Л. В. Владимирского / И. Каланчина. - Текст // Кедр. - 2019. - № 2. - С. 37-39.
Ким, Е. Если бы я была Элли...: общественный фонда "Изумрудный город" подготовил к изданию детский литературно-художественный сборник "Изумрудники", посвященный творчеству нашего земляка - известного писателя, педагога, переводчика Александра Волкова / Е. Ким // Рудный Алтай. - 2020. - 6 июня. - С. 4.
Ким, Е. Знатоки сказок Волкова: продемонстрировать свои знания сказок и персонажей нашего земляка-писателя Александра Волкова предложили восточноказахстанским школьникам на международном конкурсе / Е. Ким // Рудный Алтай. - 2020. - 12 декабря. - С. 6.
Ким, Е. "Изумрудный" мост дружбы: в этом году исполняется 130 лет со дня рождения одного из первых писателей, положивших начало литературному Усть-Каменогорску - Александру Мелентьевичу Волкову, творческое наследие которого составляет более двадцати книг для детей и юношества, переведенных на многие языки мирпа / Е. Ким // Рудный Алтай. - 2021. - 12 января. - С. 4.
Гуляева, Е. "Заветных три желания исполнит мудрый Гудвин": [85-летний юбилей книги Александра Волкова "Волшебник изумрудного города"] / Е. Гуляева // Рудный Алтай. - 2024. - 14 ноября (№ 44). - С. 14.
Веригин В.
- Жаңартылды 12.05.2026 08:49
Веригин Виктор Александрович (1952-2006) – ақын, журналист.
1952 жылы 23 қарашада Шығыс Қазақстан облысы Өскемен қаласында дүниеге келген. Бұрғышы, журналист, «Рудный Алтай» облыстық газетінде әдеби кеңесші қызметтерін атқарған. Ленинград қаласында әскери борышын өтей жүріп, көрнекті ақындармен танысады. Олармен қарым-қатынас жасау - өз шығармашылығын қалыптастыруға мүмкіндік береді. Ақынның ақиқатқа жетер жолы Шығыс Қазақстан жазықтарымен байланысты: Алтай таулары, Мяготиха (Беловодье аңызымен байланысты Алтай алқабы атауы), Тұрғысын өзені бойы. «Монолог камня», «Прощание Азуриты», «Монолог рудознатца» өлеңдері Чуди туралы эпикалық поэманың бөлігі іспеттес.
Қазақстан Тәуелсіздігі мерекесіне орай «Простор» журналында жарияланған «Десять лет свободы» республикалық ақындар сайысында Виктор Веригинге «Казачьи мотивы» өлеңдер циклі үшін алғашқы сыйлық беріледі.
«Притяжение гор» (1979), «Возвращение друзей» (1989), «Казачьи мотивы» (2003) казактар тақырыбына арналған өлеңдер жинағының авторы.
2001 жылғы «Простор» журналы сыйлығының лауреаты.
2006 жылы 25 қарашада Өскемен қаласында қайтыс болды.
2013 ж. «Звено Алтая» әдеби бірлестігі ақынның «Снег» атты әдеби жинағын шығарды.
В. А. Веригиннің шығармалары
Произведения Веригина В. А.
Кітаптар - Книги
Веригин, В. А. Притяжение гор [Текст] : [стихи] / В. А Веригин. - Алма-Ата : Жалын, 1979. – 32 с.
Веригин, В. А. Возвращение друзей [Текст] : [стихи] / В. А Веригин. - Алма-Ата : Жалын, 1989. – 56 с.
Веригин, В. А. Снег [Текст] : [стихи] / В. А. Веригин. - Усть-Каменогорск : Шығыс-Полиграф, 2012. - 142 с.
Веригин, В. А. Казачьи мотивы [Текст] / В. А. Веригин. – Усть-Каменогорск, 2002.
Веригин, В. А. Снег [Текст] : стихотворения / В. А. Веригин. - Усть-Каменогорск, 2012. - 142 с.
Мерзімді басылымдар мен жинақтардағы өлеңдері
Стихи в периодических изданиях и сборниках
Веригин, В. А. Стихи [Текст] / В. А. Веригин // Простор. - 1978. - № 1. - С. 40.
Веригин, В. А. Зимние этюды [Текст] : стихи / В. А. Веригин // Рудный Алтай. - 1987. - 4 марта.
Веригин, В. А. Баладжал; Я все чаще хожу в этот лес со стволами корявыми... [Текст] : стихи / В. А. Веригин // Простор. - 1988. - № 3. - С. 21-22.
Веригин, В. А. Зимняя ночь серебрится от инея; Колыбельная; Свадебная [Текст] : стихи / В. А. Веригин // Простор. - 2001.- N 6. - С. 2-4.
Веригин, В. А. Колыбельная [Текст] : [стихи] / В. А. Веригин // Рудный Алтай. - 2002. - 19 января. - С. 6.
Веригин, В. А. Мой дом - мой плот в океане лет : [стихи] / В. А. Веригин // Вечерний Алматы. - 2002. - 3 августа. – С. 7.
Веригин, В. А. Снегами погребенное село; Мы можем есть, и пить, и спать; Ты все оставишь на потом : [стихи] / В. А. Веригин // Вечерний Алматы. - 2002. - 13 июля. - С. 7.
Веригин, В. А. А завтра будет день [Текст] : стихи / В. А. Веригин // Рудный Алтай. - 2005. - 27 августа. - С. 24.
Веригин, В. А. Казачьи мотивы [Текст] : [подборка стихов] / В. А. Веригин // Литературная газета Казахстана. - 2007. - 2 октября. - С. 5.
Веригин, В. А. «Скоро будет рассвет…» [Текст] : [стихи] / В. А. Веригин // Ақ Ертіс. - 2009. - № 3. - С. 59-63.
Веригин, В. А. Казачьи мотивы [Текст] : [стихи] / В. А. Веригин // Простор. - 2009. - № 7. - С. 39-44.
Звено Алтая : история и современность [Текст] : к 90-летию Восточно-Казахстанского литературного объединения / руководитель проекта Г. Пуссеп. - Усть-Каменогорск : Либриус, 2011. - Веригин В. А.: с. 204-211.
Антология «Простора» : восьмидесятые - девяностые [Текст] : [стихи] / вступительная статья Н. Чернова // Простор : һttp://prostor.samal.kz. - 2012. - № 11. – [стихи Веригина В. А.]: с. 12-27.
Веригин, В. А. Горькая линия : [стихотворение] / В. А. Веригин // Простор. - 2012. - № 11. - С. 26.
Веригин, В. А. Вновь горизонт был журавлями вышит: [стихотворение] / В. А. Веригин // Простор. - 2013. - № 5. - С. 8.
Веригин, В. А. Я всего лишь крупинка большого земного народа : [стихотворение] / В. А. Веригин // Простор. - 2014. - № 1. - С. 86-87.
В. А. Веригин өмірі мен шығармашылығы жайлы әдебиет
Литература о жизни и творчестве Веригина В. А.
Шухов, И. Время открытий [Текст] : литературно-критические статьи, исследования, заметки / И. Шухов. - Алма-Ата : Жазушы, 1980. - 287 с. - Веригин В. А. (о нем).
Курдаков, Е. Студия [Текст] : [о литературной студии при Дворце металлургов г. Усть-Каменогорска / Е. Курдаков // Ленинская смена. - 1988. - 4 августа. - С. 4. - Веригин В. А. (о нем).
Веригин, В. А. Казачьи мотивы [Текст] : [о новом поэтическом сборнике автора] / В. А. Веригин // Рудный Алтай. - 2001. - 12 мая. - С. 6.
Воронова, В. Через десять лет молчания [Текст] : [о творчестве поэта Виктора Веригина] / В. Воронова // Рудный Алтай. - 2002. - 19 января. - С. 6
Немцев, М. С. Лениногорск литературный [Текст] : (биографический справочник) / М. С. Немцев. - Лениногорск : Полиграф-Сервис, 2002. – Веригин В. А. (о нем): с. 39.
Медведева, Л. След казачьей правды я искал [Текст] : о поэзии Виктора Веригина / Л. Медведева // Простор. - 2009. - № 7.- С. 45-51.
Немцев, М. С. Литературный Риддер [Текст] : биографический справочник / М. С. Немцев. - Усть-Каменогорск : Медиа - Альянс, 2012. – Веригин В. А. (о нем): с. 59.
Матвеева, Н. Творчество Виктора Веригина в литературном контексте региона [Текст] / Н. Матвеева. - Усть-Каменогорск : Шығысполиграф, 2013. - 135 с.
Ғаббасов С.
- Жаңартылды 24.04.2025 08:20
Ғаббасов Совет-Хан (1939 ж.) - жазушы, Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі, Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген қайраткері.
1939 жылы 12 ақпанда Шығыс Қазақстан облысы Зайсан ауданы Сұңқар ауылында туған. 1957 жылы онжылдықты бітірісімен екі жылдай жылқышы болып істеген.
1965 жылы Алматы медицина институтын (қазір С. Д. Асфендияров атындағы Қазақ ұлттық медициналық университеті) бітірген соң, ауруханада дәрігер-хирург болып жұмыс істейді. Қазақ экспериментальді және клиникалық ғылыми-зерттеу хирургиясы институтының аға ғылыми қызметкері, Қазақ онкология және радиология институтының аға қызметкері болған.
Медицина ғылымдарының кандидаты (1978), СССР денсаулық сақтау саласының үздігі (1987), педагогика ғылымдарының докторы, профессор (2003). Медицина бойынша 50-ден аса ғылыми мақала жариялаған, 7 өнертабыстық куәліктің иегері.
Мәскеуде СССР Жазушылар одағы жанындағы Жоғары әдеби курсты бітірген (1987-1989). Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі (1974), Махамбет атындағы сыйлықтың лауреаты (1996).
1971 ж. тұңғыш кітабы - «Қыран қия» атты әңгімелер жинағы, 1974 ж. - «Ана жүрегі» повестер жинағы жарық көрді. 1976 ж. «Жалын» баспасынан «Родной очаг» деп аталатын үшінші кітабы жарық көрді. «Мелодия» (1979) романы «Порыв» (Советский писатель, 1981) повестер жинағының авторы. С. Ғаббасовтың «Кәусар» ғылыми-фантастикалық романы орыс тіліне аударылып («Чудодей»), «Новые произведения казахской прозы» (1985) сериясына енген.
С. Ғаббасов – «Ізгілік әліппесі» (1991), «Халық педагогикасының негіздері» (1995), «Педагогика мен психология негіздері» (2008) т.б. педагогика, психология бойынша еңбектер, монографиялар мен оқулықтар; «Қан жүрісі – жүрек тынысы» (1968), «Дәрігер келгенге дейінгі көмек» (1973), «Қатерлі ісіктің алдын алуға бола ма?» (1980) кітаптарының авторы. Педагогика ғылымдарының докторы.(2003).
Қазақ Мемлекеттік Қыздар педагогикалық институты, Д. А. Қонаев атындағы университет, С. Демирель атындағы Халықаралық университетте оқытушы болды.
Ал 2010 жылдан Абай атындағы ҚазҰПУ-де ашылған Ұлттық тәрбие кафедрасында профессорлық қызмет атқарған.
Зайсан ауданының Құрметті азаматы (1989).
С. Ғаббасов шығармалары - Произведения С. Габбасова
Көркем шығармалар - Художественные произведения
Ғаббасов, С. Таңдамалы шығармалар жинағы. 3 т. [Мәтін] / С. Ғаббасов. - Алматы : Таймас, 2011.
Ғаббасов, С. Қыран қия [Мәтін] : [әңгімелер] / С. Ғаббасов. - Алматы : Жазушы, 1971. – 95 б.
Ғаббасов, С. Ана жүрегі [Мәтін] : [повестер] / С. Ғаббасов. - Алматы : Жазушы, 1974. – 216 б.
Ғаббасов, С. Өскен ұя [Мәтін] : [әнгімелер] / С. Ғаббасов. - Алматы : Жалын, 1976. - 166 б.
Ғаббасов, С. Серпер [Мәтін] : [роман] / С. Ғаббасов. - Алматы : Жазушы, 1979. - 232 б.
Ғаббасов, С. Кәусар [Мәтін] : [ғылыми-фантастикалық роман] / С. Ғаббасов. - Алматы : Жазушы, 1985. - 352 б. - (Қазақ прозасының жаңа шығармалары).
Ғаббасов, С. Мейірім [Мәтін] : [повестер, әнгімелер] / С. Ғаббасов. – Алматы : Жазушы, 1989. – 336 б.
Ғаббасов С. Көңіл құсы [Мәтін] : роман. - Астана : Фолиант, 2004. – 304 б.
Ғаббасов, С. Қандауыр [Мәтін] : [роман] / С. Ғаббасов. - Алматы : Өлке, 2006. - 288 б.
***
Габбасов С. Порыв [Текст] : повести / С. Габбасов; перевел с казахского Ю. И. Грачевский. - М. : Советский писатель, 1982.- 278 с.
Габбасов, С. Нежное чувство [Текст] : [повести, роман] / С. Габбасов; перевел с казахского Т. Суванбердиев. - Фрунзе : Кыргызстан, 1985. - 368 с.
Габбасов, С. Чудодей [Текст] : [научно-фантастический роман : перевод с казахского] / С. Габбасов. - Алма-Ата : Жазушы, 1985. - 350 с. - (Новые произведения казахской прозы).
Габбасов С. Воззрение [Текст] : [повести, роман : перевод с казахского] / С. Габбасов. - М. : Советский писатель, 1991.
Ғылыми және оқулық басылымдары
Научные и учебные издания
Ғаббасов, С. Қан жүрiсi - жүрек тынысы [Мәтін]. – Алматы : Бiлiм, 1968. - 36 б.
Ғаббасов, С. Ізгілік әліппесі. 1, 2 кітап [Мәтін] : халықтық педагогикалық оқулық. - Алматы : [б. ж.], 1991. – 169 б.
Ғаббасов С. Халық педагогикасының негіздері [Мәтін] : монография /
С. Ғаббасов. - Алматы : [б. ж.], 1995. - 210 б.
Ғаббасов С. Педагогика мен психология негіздері [Мәтін] : оқу құралы / С. Ғаббасов. - Алматы : Таймас, 2008. - 445 б.
Ғаббасов, С. Ұрпақ тәрбиесінің жаңа ілімі. 1, 2 кітап [Мәтін] / С. Ғаббасов. - Алматы : Алматыкітап, 2012. - 232 б.
Ұлттық болмыс - қазақы қалып [Мәтін] : әдістемелік құралы / Қазақстан Республикасы білім және ғылым министрлігі жастар ісі комитеті; редактор С. Ғаббасов. - Астана : Шикула және К, 2013. - 40 б.
Тәрбиелік жарасады қыз балаға [Мәтін] : әдістемелік құралы / Қазақстан Республикасы білім және ғылым министрлігі жастар ісі комитеті; редактор С. Ғаббасов, К. М. Хамчиев. - Астана : Шикула және К, 2013. - 40 б.
С. Ғаббасовтың мерзімді басылымдар мен жинақтардағы жарияланымдары
Публикации С. Габбасова в периодических изданиях и сборниках
1990-1999
Ғаббасов, С. Қабанбай батыр хақында [Мәтін] : [тарихи эссе] / С. Ғаббасов // Коммунизм туы. - 1990. - 26, 31 қаңтар.
Ғаббас, С. Абайдың педагогикалық көзқарасы [Мәтін] / С. Ғаббас // Қазақстан мектебі. - 1992. - № 5. - Б. 70.
Ғаббасов, С. Ер есімі мен ел тарихы егіз [Мәтін] : [Қабанбай батырға арналған тарихи эссе] / С. Ғаббасов // Дидар. - 1996. - 26, 28 қыркүйек; 1, 3 қазан.
Ғаббасов, С. Рухани жетілудің қайнар көзі [Мәтін] : [ұлттық тәлім-тәрбие] / С. Ғаббасов // Егемен Қазақстан. - 1998. - 15 шілде. - Б. 6.
2000-2009
Ғаббас, С. Ұрпақ тәрбиесінің психофизиологиялық жаңа көзқарасы [Мәтін] : [республикалық кеңестен] / С. Ғаббас // Бастауыш мектеп. - 2000. - № 11-12. - Б. 11-14.
Ғаббасов, С. Адам жанының арналарын аша білейік [Мәтін] / С. Ғаббасов // Білім-Образование. - 2001. - № 1. - Б. 22-27.
Ғаббасов, С. Оқырманын ойға жетелейді.... [Мәтін] / С. Ғаббасов // Қазақстан мұғалімі. - 2001. - 28 наурыз. - Б. 6.
Ғаббасов, С. Отбасын құруға дайындық бағдарламасы [Мәтін] / С. Ғаббасов, Қ. Садықов // Қазақстан мектебі. - 2001. - № 2. - Б. 33-35.
Ғаббасов, С. Түркістан тарихының көне ілімдердегі көрінісі [Мәтін] / С. Ғаббасов // Қазақ тарихы. - 2001. - № 1. - Б.13-14.
Ғаббасов, С. Абайдың педагогикалық көзқарасы [Мәтін] / С. Ғаббасов // Абай мұрасы - тілдік өрістің негізі : халықаралық ғылыми - теориялық конференция материалдары / Қазақстан Республикасы мәдениет, ақпарат және спорт Министрлігі тіл комитеті; Л. Гумилев атындағы Еуразия Ұлттық университеті. - Алматы : Информ-А, 2005. - Б. 138.
Ғаббасов, С. Бауыржан Момышұлы: ана тілі және ұлттық тәрбие [Мәтін] / С. Ғаббасов // Мектептегі психология=Психология в школе. - 2007. - № 1.- Б. 13-17.
Ғаббас, С. Ұлт тәрбиесінің ғылыми жүйелері мен негіздері [Мәтін] / С. Ғаббас // Мектептегі психология=Психология в школе. - 2007. - № 2. - Б. 13-16.
Ғаббасов, С. Ата-аналарға психологиялық кеңес [Мәтін] / С. Ғаббасов // Мектептегі психология=Психология в школе. - 2007. - № 3. - Б. 18-21.
Ғаббасов, С. Нәресте кезең немесе халық педагогикасының 3-ші негізі [Мәтін] / С. Ғаббасов // Қазақстан - ZAMAN . - 2007. - 27 сәуір. - Б. 13.
Ғаббасов, С. Тарих қазақ жайынан [Мәтін] / С. Ғаббасов // Шәкәрім әлемі. - 2007. - № 3 .- Б. 6-12.
Ғаббасов, С. Тәрбие ана құрсағында басталады, немесе "халық педагогикасының" 2-негізі [Мәтін] / С. Ғаббасов // Қазақстан - Заман. - 2007. - 6 сәуір. - Б. 9.
Ғаббасов, С. Сәбилік кезең немесе халық педагогикасының негізі [Мәтін] / С. Ғаббасов // Қазақстан - Заман. - 2007. - 7 маусым. - Б. 9.
Ғаббасов, С. Үш жүз дегеніміз не? [Мәтін] / С. Ғаббасов // Қазақстан - Заман. - 2007. - 8 қараша. - Б. 4.
Ғаббасов, С. Қазақ халқының тағдыры бәріміздің тағдырымыз [Мәтін] / С. Ғаббасов // Қазақстан - ZAMAN . - 2007. - 13 желтоқсан. - Б. 12.
Ғаббасов, С. Ерасылдай ер қайда? [Мәтін] / С. Ғаббасов // Алаш. - 2008. - № 2. - Б. 6-15.
Ғаббасов, С. Психология мәдениеті [Мәтін] / С. Ғаббасов// Мектептегі психология=Психология в школе. - 2008. - №3.- Б.12-14.
Ғаббас, С. Ұлы дала - адамзат өркениетінің бесігі [Текст] / С. Ғаббас // Жалын. - 2008. - № 3. - Б. 9-13.
Ғаббасов, С. Жалған тарих жарға итерді [Мәтін] / С. Ғаббасов, М. Бөтеев // Қазақстан - ZAMAN . - 2008. - 16 қазан. - Б. 1,6.
Ғаббасов, С. Ұлттық сана мен ұрпақ тәрбиесін үндестір [Мәтін] / С. Ғаббасов // Қазақстан - ZAMAN. - 2008. - 11 желтоқсан. - Б. 15.
Ғаббасов, С. Адамзат өркениетінің бесігі [Мәтін] / С. Ғаббасов // Ақиқат. - 2009. - № 2. - Б. 29-37.
Ғаббасов, С. Түбімізге Еуропаға еліктеу жетеді... [Мәтін] / С. Ғаббасов; сұхбат. Б. Тоқанұлы // Дидар. - 2009. - 21 қараша. - Б. 7.
2010 - …
Ғаббасов, С. Халқыңның қадір-қасиетін ұқ! [Мәтін] / С. Ғаббасов // Алаш. - 2010. - № 1.- Б. 4-13.
Ғаббасов, С. Әділет елі [Мәтін] : [Жапония елі туралы ой-толғам] / С. Ғаббасов // Жалын. - 2010. - № 2. - Б. 58-64.
Ғаббасов, С. Халқымыздың теңдессіз ұлы қолбасшысы Қаракерей Қабанбай [Мәтін] / С. Ғаббасов // Қазақстан - ZAMAN. - 2010. - 4 қараша. - Б. 21.
Ғаббасов, С. Халқымыздың - ұлы қолбасшысы [Мәтін] : [Қабанбай батыр туралы] / С. Ғаббасов // Қазақстан тарихы әдістемелік журнал. - 2011. - № 4. - Б. 34-41.
Ғаббасов, С. Ана құрсағындағы тәрбие, немесе халық педагогикасының негізі [Мәтін] / С. Ғаббасов // Мектептегі психология. - 2011. - № 9. - Б. 3-5.
Ғаббасов, С. Ұрпақ тәрбиесінің жаңа ілімі [Текст] / С. Ғаббасов // Ұлттық тәрбие. - 2012. - № 5. - Б. 69-73.
Ғаббасов, С. Тәрбие мен білім берудің жаңа көзқарасы [Текст] / С. Ғаббасов // Ұлттық тәрбие. - 2014. - № 2.- Б. 29-33.
Ғаббасов, С. Тіршілік тылсымдары..., немесе «Мәңгілік қазақ календарының» сыры [Мәтін] / С. Ғаббасов // Ақиқат. - 2015. - № 8. - Б. 100-101.
С. Ғаббасов өмірі мен шығармашылығы туралы әдебиеттер
Литература о жизни и творчестве Габбасова С.
Қазақ әдебиеті [Мәтін] : энциклопедиялық анықтамалық. - Алматы : Аруна, 2005. – Ғаббасов Советхан. - Б. 146.
Шығыс Қазақстан облысы [Мәтін] : энциклопедия. - Алматы : Қазақ энциклопедиясы, 2014. - Ғаббасов Советхан. - Б. 307.
Сақажанова, Ә. Жүрекке жол тапқан [Мәтін] : [Зайсандық жерлесіміз, жазушы Советхан Ғаббасовқа - 50 жас] / Ә. Сақажанова // Достық. - 1989. - 14 февраль.
Қазақ жерінің зиялы азаматтары = Почитаемые люди земли Казахской. Т. 11. [Мәтін] - Алматы : Дәуір, 2005. - 608 б. - (Ғұмырнамалық жинақтар сериясы). - С. Ғабассов (ол туралы).
Ұлтым деп соққан жүректер [Мәтін] : өмірдерек. - Алматы : КИЕ, 2009. - 200 б. - ("Ұлт тағдыры" қозғалысының кітапханасы). - С. Ғабассов (ол туралы).
Жазушы - дәрігер, фантаст - драматург, ғалым [Мәтін] : [жазушы С. Ғаббасов туралы] / «Алаш» тарихи-зерттеу орталығы // Алаш. - 2009. - № 1. - Б. 142-146.
Панзабеков, К. Совет-хан Ғаббасов (1939 ж.) [Мәтін] / К. Панзабеков // Білім = Образование. - 2009. - № 1. - Б. 69-71.
Нұршайықов, Ә. Сыршылдық пен нәзіктік егіз [Мәтін] / Ә. Нұршайықов // Жалын. - 2009. - № 2. - Б. 87-91.
Сағымжанова Қ. Жерлесіміз 70-те [Мәтін] : [С. Ғаббасовтың мерейтойы] / Қ. Сағымжанова // Мәдениет жаршысы. - 2009. - № 3. - Б. 33.
Табылды, Ә. Жаңашыл ғалым, жаны жайсаң қаламгер [Мәтін] / Ә. Табылды // Ұлттық тәрбие. - 2013. - № 5. - Б. 81-83.
Ахмади, Ж. Әдебиет - жан нұры [Мәтін] : (рецензия, әдеби сын мақалалар, эсселер) / Ж. Ахмади. - Алматы : Сөздік-Словарь, 2014. - 320 б. - С. Ғабассов (ол туралы).
Тебегенов, Т. С. Адамның жан ділі мен тәнінің сауықтырушысы [Текст] / Т. С. Тебегенов // Ұлттық тәрбие. - 2014. - № 1. - Б. 7-12.
Артыкбаева, Г. Туған жерден тамыр тартқан [Мәтін] : [жазушы С. Ғаббасов туралы] / Г. Артыкбаева // Достық. - 2014. - 23 сәуір. - Б. 2.
***
Писатели Казахстана [Текст] : справочник. - Алма-Ата : Жазушы, 1982. - 280 с. - Габбасов Советхан (о нем).
Литература Казахстана : энциклопедический справочник. – Алматы: Аруна, 2010. - Габбасов Советхан. - С. 129.
Нуршайыков А. Совет-хан Габбасов [Текст] / А. Нуршайыков // Биобиблиография ученых Казахстана / Министерство образования и науки Республики Казахстан, Университет имени Д. А. Кунаева, Международный университет имени С. Демиреля, Центральная научная библиотека. - Алматы : [Б. ж.], 2008. - С. 36-48.
