Карбушев Ф.М.

Жаңартылды 09.11.2022 16:27

Карбушев Федор Михайлович (1904-1984) – ақын, КСРО Журналистер одағының мүшесі.

1904 жылы 15 мамырда Новониколаевск уезі (қазір Новосибирск облысы) Колыван болысы Никольск деревнясында дүниеге келген. 1926 жылы өз еркімен Қызыл Армия қатарына өтіп, Қызылтулы Златоусовск дивизиясы қатарында әскери қызмет атқарды.  Ол еліміздің көптеген аудандарында қызмет етті. Осы жылдары өлеңдері қабырға газеттерінде, кейін «Стальной путь», «Путь к коммунизму», «Сельская правда» т.б. газеттерінде жарияланды. 1947 жылы НКВД органдары оны науқасына байланысты елге қайтарады. Осы жылы Ф.Карбушев Өскемен қаласының (Шығыс Қазақстан облысы) аумағына кірмеген Аблакетка поселкесіне көшіп келеді. Ф.Карбушев поселкелік Кеңеске техник-байқаушы жұмысына орналасып, сегізінші класты кешкі мектептен бітірген соң Өскемен ГЭС-і құрылысына қатысады.  
Оның алғашқы өлеңдері – «Ванюша-кузнец», «Ой ты, Коля, Николай», «Парень с Иртыша», «Песня лесоруба». Бұл өлеңдері облыстық «Знамя коммунизма» газетінде жарияланып тұрды. Сондай-ақ,  ол осы облыстық газет жанындағы әдеби бірлестіктің мүшесі болды. Федор Михайловичтің әндерін орындаушылар 1955 жылы өткен түрлі конкурстардың лауреаты атағына ие болды. 1957 жылы «Про Ваню» әні Қазақстанның бірінші сыйлығын иеленді, ал, «Парень-паренек әні 1958 жылы Бүкілодақтық конкурсының жеңімпазы болды. Ф.Карбушевтің әндері көптеген ән жинақтарына енді. 1958 жылы алтай композиторы В.Пеньковпен бірлесіп  «Алтайская степь» және «Люба» әндерін жазды.
Ф.Карбушев 1952 жылдан 1959 жылға дейін Аблакетка поселкелік кеңесінің төрағасы, 1959-1962 ж. конденсатор заводы клубында меңгеруші қызметін атқарды.  
1954 жылы «Иртышгэсстрой»  су торабы құрылысы газетінің  редакциясы  жанындағы әдеби бірлестікте ұйымдастырылған әдеби топқа жетекшілік етті.       
Федор Михайловичтің әндерін адамдар сүйіп тыңдайтын еді. Оның өлеңдеріне жүзден аса көркемөнер және кәсіби сазгерлер ән жазды, ең үздіктері хор, ансамбль, жеке әншілердің репертуарына енген.
1984 жылы Өскемен қаласы Аблакетка поселкесінің көшесіне Ф.Карбушев есімі берілді.
1984 жылы қайтыс болды.

 

Ф. М. Карбушев шығармалары

Произведения Карбушева Ф. М.

Кітаптар - Книги

 

Карбушев, Ф. Песни [Текст] : сборник / Ф. Карбушев. - Алма-Ата: Казгослитиздат, 1963. - 39 с.

 

Мерзімді басылымдар мен жинақтардағы мақалалары

Публикации в периодических изданиях и сборниках

 

Карбушев, Ф. Песня об Иртышском море [Текст] : стихи / Ф. Карбушев // Казахстанская правда. - 1960. - 6 августа.

Карбушев, Ф. Песня целинников [Текст] : стихи / Ф. Карбушев // Целинный край. - 1961. - 13 марта

Карбушев, Ф. Про Ванюшку-кузнеца [Текст] : стихи / Ф. Карбушев // Казахстанская правда.- 1961.- 12 февраля.

Карбушев, Ф. Мой город [Текст] : стихи // Казахстанская правда. - 1962. - 11 февраля.

Карбушев, Ф.Спойте о солдате [Текст] : стихи / Ф. Карбушев // Учитель Казахстана. - 1970. - 4 марта.

Карбушев, Ф. Узоры [Текст] : стихи / Ф. Карбушев // Учитель Казахстана. - 1970. - 1 января.

Карбушев, Ф. Березка [Текст] : стихи / Ф. Карбушев // Учитель Казахстана.- 1971.- 1 января.

Карбушев, Ф. Край родной [Текст] : стихи / Ф. Карбушев // Рудный Алтай. - 1983. - 7 ноября.

Карбушев, Ф. Мир вам, люди планеты [Текст] : стихи / Ф. Карбушев // Луч. - 1985. - 1 января.

Карбушев, Ф. Песня о Ленине; Комсомольцам двадцатых и восьмидесятых [Текст] : стихи / Ф. Карбушев // Знамя труда. - 1983. - 7 ноября.

Карбушев, Ф. Мы носим звание коммунистов [Текст] : стихи / Карбушев Ф. // Коммунистический труд. - 1984. - 1 декабря.

 

Ф. М. Карбушев туралы әдебиеттер

Литература о Карбушеве Ф. М.

Утро над Иртышом [Текст] : сборник / Восточно-Казахстанское литературное объединение. - Усть-Каменогорск : Облиздат, 1960. - 211 с. (Введено оглавление)

Художественная литература о Восточном Казахстане [Текст] : Рекомендательный указатель литературы. - Усть-Каменогорск : Б. и., 1968. - 61 с.

Памятные места русской литературы в Усть-Каменогорске [Текст] : набор из 32 буклетов / авт. предисл. П. Д. Поминов. - Усть-Каменогорск : изд-во ВКГУ, 2007

Звено Алтая [Текст] : история и современность : к 90-летию Восточно-Казахстанского литературного объединения / Т. Сидихменова . - Усть-Каменогорск : Либриус, 2011. - 472 с.

Чистяковские чтения [Текст] : материалы регионального семинара (14 апреля 2011 г.) / Министерство образования и науки Республики Казахстан, Казахстанско-Американский свободный университет. Ч. 1. - Усть-Каменогорск : КАСУ, 2011. - 195 с.

Памяти Михаила Чистякова... [Текст] : сборник воспоминаний и очерков / Министерство образования и науки Республики Казахстан, Казахстанско-Американский свободный университет. Ч. 2. - Усть-Каменогорск : КАСУ, 2011. - 169 с.

 

Мақалалар – Статьи

Кузнецов, П. Человек большой души [Текст] / П. Кузнецов // Рабоче-крестьянский корреспондент. - 1959. - №12. - С. 45 - 50.

Киселев, С. У песни вырастают крылья [Текст] / С. Киселев // Знамя коммунизма. - 1963. - 7 августа.

Аркадьев, В. Встреча с героями [Текст] : [о встрече с Героями Советского Союза и обсуждение книги "Бесстрашные" в читальном зале ВК областной библиотеки им. А. С. Пушкина] / В. Аркадьев // Рудный Алтай. - 1965. - 22 апреля. - С. 4.

Федоров, К. Песни нашего земляка [Текст] / К. Федоров // Рудный Алтай. - 1977. - 5 января. - С.

Карбушев Федор Михайлович [Текст] // Рудный Алтай. - 1984. - 18 апреля.

Капустин, П. Песни продолжают жить [Текст] : [О жизни и творчестве поэта Ф.М.Карбушева] / П. Капустин // Рудный Алтай. - 1998. - 30 июля

Капустин, П. Синеблузочник [Текст] : [Воспоминания автора о встречах с усть-каменогор.поэтом Ф.М.Карбушевым] / П. Капустин // Рудный Алтай. - 1999. - 19 октября. - С.

Мельникова, Н. Жизнь и лира Федора Карбушева [Текст] : (К 100-летию поэта-песенника) / Н. Мельникова // Рудный Алтай. - 2004. - 22 июня. - С. 4

Дурново, И. Драгоценные автографы [Текст] / И. Дурново // Рудный Алтай. - 2005. - 19 март. - С. 9

Рифель, Л. Наш поэт, солдат, наш старый "правдист" [Текст] / Л. Рифель // Семь дней. - 2006. - 15 сентября. - С. 9.

Тарлыкова, О. "Что ж молчишь, баян мой фронтовой?" [Текст] : [поэзия и музыка в творчестве М. Чистякова] / О. Тарлыкова // Мәдениет жаршысы . - 2009. - № 12. - С. 16 - 21.

Дурново, И. И поэт с поэтом говорит [Текст] / И. Дурново // 7 дней. - 2012. - 20 сентября. - С. 3.

Горская, Е. Жизнь и лира Федора Карбушева [Текст] / Е. Горская // 7 дней. - 2014. - 27 марта. - С. 7.                                                           

    Интернет ресурстар

Интернет ресурсы

Федор Михайлович Карбушев [Электронный ресурс] : [биография] // Государственный архив Восточно-Казахстанской области : сайт. – Режим доступа : http://e-arhiv.vko.gov.kz/ru/Page/Index/1446

 

 

 

 

 

 

Қасенов Т.

Жаңартылды 14.03.2022 10:43

Қасенов Тұрлыхан (1902-1940) - ақын, педагог, публицист.

1940 ж. Қандығатай болысы, Теректі өңірінің №19 ауылында (қазіргі Шығыс Қазақстан облысы, Жарма ауданы, Қапанбұлақ ауылы) дүниеге келген. Ақынның әкесі Қасен Қажы екі рет Меккеге барған, оқымысты әрі білімді адам болған. Тұрлыхан білімін ауыл молдасынан бастап, рухани нәр алып, кейін ақсүйек мұғалімнен сабағын жалғастырған. 1920 жылы Тұрлыхан Семейге келіп, мұғалімдер курсына түседі. 1921-1924 жж. Т. Қасенов мектепте жұмыс істейді. 1925 ж. ол Семей педагогикалық техникумына түседі. Семейдегі оқуын аяқтаған соң, жас ұстаз туған ауылына оралып, Шығыс Қазақстанда алғашқы мектептің бірін ашады. Тұрлыхан Қасенов араб, латын, орыс жазуын жетік меңгерген. Бүгінгі күні Қапанбұлақ ауылындағы мектепке Тұрлыхан Қасеновтың есімі берілген.

Дарынды ағартушы сауатсыздықты жоюға, жаппай оқуды жүзеге асыруға үлкен үлес қосқан, Аягөз, Көкпекті аудандарында халыққа білім беру ісіне жетекшілік еткен, 1930 жылы Семейде ашылған колхоз жастарының алғашқы мектебінде директор болған. Ол студенттік кезден-ақ қолына қалам алған.

1934 ж. Т. Қасенов Қазақстан Жазушылар одағы құрамына енген. Ол қазақ әдебиетінің классиктері С. Сейфуллин, Б. Майлин, І. Жансүгіровтермен бірге жұмыс істеген.

Жас ақын асқан шабытпен туындыларын газет, журнал беттерінде жариялап, өз заманын, туған өлкедегі алғашқы үлкен құрылыс жұмыстарын жырларына арқау еткен. Тұрлыхан Қасеновтың «Түрксіб» поэмасы «Қазақ әдебиеті» журналының 1934 жылғы екінші санында (қазіргі «Жұлдыз» журналы) жарық көрген. 30-жылдары ақынның көптеген өлең, поэмалары «Лениншіл жас» (қазіргі «Жас Алаш»), «Социалды Шығыс», «Екпінді» (қазіргі «Семей таңы») т.б. газеттерде жарық көрген.

Қазақстан Жазушылар одағының Шығыс Қазақстан облыстық бөлімін басқарған, «Еңбек» әдеби альманағын ұйымдастырған. Жалынды публицист Т. Қасенов өз ой-пікірін ашық айтатын. Кейін, сол себепті 35 жасында ұлтшыл деген айып тағылып, қуғын-сүргін көрген. Тұрлыхан Қасенов «халық жауы» ретінде  репрессияға ұшырап, ГУЛАГ-та қайтыс болады.

«Кім күшті» (1929), «Нүкен» (1935), «Ерлер әңгімесі» (1934),  поэм «Радио сөзі», «Оспан комсомол» (1934) әңгімелері, «Әріп ақын», «Әдебиет жұмысына ат салысайық» ғылыми зерттеулерінің  авторы. Александр Затаевичтің «500 казахских песен и кюйев» кітабына Тұрлыхан Қасенов орындаған 13 халық әні жазылған, олар: «Ардақ», «Қайрма», «Түлкітымақ», «Қарагөз-ау» т.б.

Шығыс Қазақстан облысы Жарма ауданының Қапанбұлақ ауылындағы мектеп Тұрлыхан Қасеновтың есімімен аталады.

 

 

 

Т. Қасеновтың мерзімді басылымдар мен жинақтардағы мақалалары

Публикации Т. Касеновав периодических изданиях и сборниках

 

 

Қасенұлы,Т. Ахаңның шығармашылық даралығы [Текст] : [А. Байтұрсыновтың мысалдарының қазақ әдебиетіндегі орны] / Т. Қасенұлы // Жұлдыз. - 1994. - № 7. - Б. 181-185.

 

Жарма ақындары [Мәтін] : антологиялық жинақ. 1-ші кітап / құрастырғанМ. Иманжапаров, М. Зүкенұлы. - Семей : Үш биік, 2010. - 328 б. - Т. Қасенұлы.

 

 

Т. Қасеновтың өмірі мен шығармашылығы туралы әдебиеттер

Литература о жизни и творчестве Т. Касенова

 

Кітаптар - Книги

 

Рысбекұлы Қ. Қайтпас қайсар қазақпын [Мәтін] : [ақын, жазушы, қоғам қайраткері Тұрлыхан Қасенұлы туралы]. – Астана : Ер-Дәулет, 2002. – 216 б.

Қазақстан жазушылары. ХХ ғасыр [Мәтін] : анықтамалық. - Алматы : Ана тілі, 2004. – Қасенұлы Тұрлықан: б. 183.

Қазақ әдебиеті [Мәтін] : энциклопедиялық анықтамалық / Қазақстан Республикасы мәдениет, ақпарат және спорт министрлігі. - Алматы : Аруна, 2005. - (Мәдени мұра). – Қасенұлы Тұрлықан: б. 323. 

Семей өңірінің ақын-жазушылары [Мәтін] : био-библиографиялық көрсеткіш / Абай атындағы әмбебап ғылыми кітапхана. - Семей : Талант, 2005. – Тұрлықан Қасенов: б. 47-48.Қазақстан жазушылары [Мәтін] : анықтамалық / құраст. С. Қамшыгер; Қ. Жұмашева. - Алматы : Ан Арыс, 2009. - Қасенұлы Тұрлықан: б. 232-233.

Мұхамедханов, Қ. Көп томдық шығармалар жинағы [Мәтін]. Т. 9 : мақалалар, зерттеулер, Абай шығармаларына түсініктемелер / Қ. Мұхамедханов. - Алматы : Ел шежіре, 2011. - 384 б. - Т. Қасенұлы (ол туралы).

Шығыс жұлдыздары [Мәтін] : энциклопедиялық анықтамалық. Т. 1 : Сөз зергерлері. Мәдениет майталмандары / құрастырушылар Ұ. Есдаулет, К. Құрмансейіт, Д. Кәпұлы. - Астана : Фолиант, 2011. - Қасенұлы Тұрлықан: б. 103.

Бұл өлең шыққан екен бірталайдан... [Мәтін] : "Біржан-Сара  айтысына" қатысты зерттеу мақалалар мен ғылыми ой-тұжырымдар . - Өскемен : С. Аманжолов атындағы ШҚМУ "Берел" баспасы, 2014. - 506 б. - Т. Қасенұлы.

Шығыс Қазақстан облысы [Мәтін] : энциклопедия. - Алматы : Қазақ энциклопедиясы, 2014. – Қасенұлы Тұрлықан: б. 455. 

 

***

 

Гайнуллина, Ф. А. Литература Семипалатинского Прииртышья [Текст] : учебное пособие / Ф. А. Гайнуллина. - Семипалатинск, 2002. - Турлыхан Касенов: с. 56-58.

Литература Казахстана [Текст] : знциклопедический справочник / Министерство связи и информации Республики Казахстан; Комитет информации и архивов. -  Алматы : Аруна : Қазығұрт, 2010. - (Мәдени мұра). – Касенулы Турлыхан: с. 270-271.

Писатели Семипалатинскогорегиона [Текст] : био-библиографический указатель / Семипалатинская универсальная научная библиотека им. Абая. - Семипалатинск : Талант, 2006. -Турлыхан Касенов: с. 32-34. 

 

 

Мақалалар - Статьи

 

 1997

 

Тұрлықан ақын [Мәтін] : деректі жинақ / құрастырған М. Айтбайқызы, Қ. Рысбекұлы, Т. Жәкітайұлы, С. Сүйіндікова. - Алматы : Ер-Дәулет, 1997. - 201 б.

 

 

2002-2003

 

Рамазанов, С. Қашанда халқымен бірге [Мәтін] : [ақын, жазушы, қоғам қайраткері Тұрлыхан Қасенұлы туралы] / С. Рамазанов // Семей таңы. - 2002. - № 13. - Б. 3.

Рамазанов, С. Осындай ақын болған [Мәтін] : [ақын, жазушы, қоғам қайраткері Тұрлыхан Қасенұлы туралы] / С. Рамазанов, Д. Сейсенұлы // Егемен Қазақстан. - 2002. - 26 маусым. - Б. 12.

Мұхамедова, Р. Қайтпас қайсар қазақ [Мәтін] : [ақын, публицист, ағартушы Тұрлыхан Қасенұлының туғанына 100 жыл толуына орай] / Р. Мұхамедова // Семей таңы. - 2002. - 30 тамыз. - Б. 2.

Мансарин, Т. Тұрлықан ақын [Мәтін] / Т. Мансарин // Қазақстан мектебі. - 2003. - № 2. - Б. 52-55

 

 

2012 - ...

 

Мұхамедханұлы, Қ. Тұрлықан Қасенұлы [Мәтін] / Қ. Мұхамедханұлы  // Қалба тынысы. - 2012. - 28 наурыз. - Б. 3.

Мұхамедханұлы, Қ. Тұрлыхан Қасенұлы [Мәтін] : [ақын, публицист Т. Қасенұлының өмірі жайлы] / Қ. Мұхамедханұлы // Ертіс өңірі. - 2014. - 22 қазан. - Б.10-11.

 

 

***

 

Бликова, Ж. Слово о Турлыхане [Текст] / Ж. Бликова, Р. Сейпилова // Спектр. - 2002. - 5 апреля. - С. 16 

Рамазанов, С. «Бесстрашен и горд…» / С. Рамазанов // Семипалатинские вести.- 2002.- 5 июля.- С.3. 

Байгужинов, К. Певец своего народа / К. Байгужинов // Семипалатинские вести.-2002.-16 августа.- С.2. 

Рамазанов, С. "Я - свободолюбивый казах, бесстрашен и горд, воспитанный тобой, мой независимый народ" [Текст] : [100 лет поэту, публицисту Турлыхану Касенову ] / С. Рамазанов // Спектр. - 2002. -16 августа. -  С.16. 

Рамазанов, Е. "Я свободолюбивый казах..." [Текст] : [к 100-летию поэта, педагога, публициста Турлыхана Касенулы] / Е. Рамазанов // Рудный Алтай. - 2002. - 24 августа. - С. 6

Биданова, А. Короткий век Турлыхана Хасенова / А. Биданова // Наше дело. - 2002.- 30 августа. - С.7.

Сергеева, Ж. Памяти Турлыхана Касенулы посвящается / Ж. Сергеева // Семипалатинские вести.- 2002.- 30 августа. - С.2.

Кәрменов Ж.

Жаңартылды 08.11.2024 15:02

Кәрменов Жәнібек (1949 - 1992) – жазушы, әнші, музыкант

1949 жылы 22 наурызда Шығыс Қазақстан облысы Абай ауданы Қарауыл ауылында дүниеге келген. Мектептен кейін Қазақ мемлекеттік университетіне оқуға түсіп, эстрада студиясында білім алды. Жетекшісі белгілі әнші Жүсіпбек Елебеков.

Жәнібек Кәрменовтың өмірі мен шығармашылығы өнердің әр саласымен тығыз байланысты. Ол кітап жазып, ерекше орындаушылық өнерімен халықты тамсандырды. Консерваторияда халық әні кафедрасының негізін қалап, бастапқы кезде кафедра меңгерушісі болды.  

Танымал әнші қазақ фольклорын зерттеумен де шұғылданды.

1984 ж. – халық шығармашылығы мен музыкасына арналған көркем шығармалар жариялады. Ленин комсомолы сыйлығының иегері.

1990 ж. – Қазақстанның еңбек сіңірген әртісі.

1996 ж. – Жәнібек Кәрменовтың есімі туған ауылындағы музыка мектебіне берілді.

Ол өзіндік ән орындаушылығымен ерекше көзге түсті, көптеген халық композиторларының шығарма өмірі мен мұрасын насихаттау және олардың ұмытылған ән мәтіндерін қалпына келтіру ісіне мол үлес қосты. Кезінде Қазақ радиосы мен телевизиясы арқылы халық әншілері мен әншілік дәстүр жайында хабарлар жүргізді. Өнер тақырыбына арналған кітаптары (“Ақылбайдың әні”, ”Ғашықтың тілі”, “Махаббат әні”) жарық көрді. 1984 жылы концерттік- орындаушылық, зерттеу қызметтері және жастар арасында халық өнерін насихаттаудағы жұмыстары үшін Қазақстан Ленин комсомолы сыйлығы берілді. 1996 жылы оның есімі Қарауыл ауылындағы (қазіргі Шығыс Қазақстан облысы Абай ауданы ) музыка мектебіне берілген.

 

Ж. Карменов мерзімді басылым беттерінде

Ж. Карменов в периодической печати

Сабырбай Қ. Арманы биік асыл ер. [Мәтін] / Сабырбай Қ. // Семей таңы. - 2004. -  13 ақпан.- Б.4

Троеглазова А. Литературное чтение [Текст] / Троеглазова А. // Начальная школа Казахстана. - 2004 - N 1  - С. - №1  - С. -  С. 26

У школ новые имена [Текст] // Рудный Алтай. - 2006. -  12 окт. -  С. 2

Тiлегенова А. Бiлiм майданындағы бiлiктi ұстаз // Жас Қазақ үнi.- 2010. - 8-14 қазан (№ 39). - 7 б.

Никифоров В. Полезные уроки Абайского района [Текст] : [о выездном заседании областного акимата в Абайском районе] / В. Никифоров // Рудный Алтай. - 2012. - 19 ноября. -  С. 1, 2.

Сейсенулы, Даулет. "Каламкас": 40 лет вдохновения и созидания [Текст] / Д. Сейсенулы // Вести Семей. - 2012. - 13 нояб. -  С. 4

Никифоров , Владимир. Полезные уроки Абайского района [Текст] / В. Никифоров  // Вести Семей. - 2012. - 20 нояб. -  С. 1-2

Малгаждаров Ә. Олар "хабарсыз кеткен" жоқ // Ана тiлi.- 2015.- 6 - 13 мамыр (№ 18).- 6 б.

Семей облысынан соғысқа қатысқан Малгаждар Карменов туралы.

Пұшпақбаев О. Тас жарған талант // Қазақ спорты.- 2015.- 27 қаңтар (№ 4).- 5 б.

Каратэ спортынан тұңғыш шыққан әлем чемпионы, қара белбеу иегерi Амангелдi Карменов туралы.

Интернет ресурстар

Интернет - ресурс

«Биография Карменов Жанибек» [электронный ресурс]. – Сайт. – Режим доступа : http://myz.nur.kz/artist-69152-karmenov-zhanibek (дата обращения 08 ноября 2018)

Қасым А.

Жаңартылды 08.05.2026 15:47

Қасым Айнаш – шығыстанушы-филолог, әдебиеттанушы, парсы тілінің аудармашысы, қаламгер, филология ғылымдарының кандидаты, Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі.

8 наурыз 1974 жылы Шығыс Қазақстан облысы, Самар ауданының Бастаушы аулында дүниеге келген.
1991 жылы әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық университеттің Шығыстану факультетінің “Парсы филологиясы” мамандығына оқуға түсіп, 1996 жылы үздік бітірді.
Еңбек жолын 1998 жылы Абылай хан атындағы Әлем тілдері және Халықаралық қатынастар университетінің Таяу Шығыс елдері кафедрасында парсы тілінің оқытушысы болып бастады.
2009 жылы Әуезов атындағы Әдебиет және өнер институтында «Абай поэзиясындағы шығыстық сарындар» атты тақырыпта кандидаттық диссертация қорғады.
2011-2020 ж.ж. – ИИР астанасы Тегерандағы Иран Телерадио бірлестігі Шетелдік қызмет торабындағы Қазақ радиосының редакторы қызметін атқарды.
«Абай және парсы әдебиеті» атты монография мен «Зүмірет» кітабының авторы.
Жаңа кезеңде парсы тілінен тікелей қазақ тіліне аудармаға жол ашып, жиырма кітап аударды. Соның ішінде балалар мен жасөспірімдерге арналған Фәрид-ед-дин Әттардың «Әулиелер шежіресін», Мұхаммед ибн Жәрир Тәбәридің «Тәбәри тарихын», Мохсен Һеджридің «Жарық жұлдыз» шығармасын, сондай-ақ, Ахмад Хатамидің «Иранның қазіргі дәуір әдебиеті» атты кітаптарын тәржімалады.
Иранның жаңа дәуір әдебиетіндегі (1921-2011 ж.ж.) көрнекті жазушылардың әртүрлі тақырыпты қамтыған он төрт көркем шығармасын қазақ тіліне аударып, «Іңкәрлік» атты жинақ шығарды.
Оралхан Бөкейдің «Бес тиын» және «Қасқыр ұлыған түнде» әңгімелері мен А.С.Пушкиннің «Барышня-крестьянка» повесін парсы тіліне аударды.
Қазақ-парсы әдеби байланыстары, Қазақстан мен Иран туралы қазақ, парсы және орыс тілдерінде ғылыми-танымдық және публицистикалық жетпістен астам мақала жазды.

А. Қасымның мақалалары
Статьи Касым А.

Қасым, А. Қазтуған толғаулары / А. Қасым. - Мәтін // Қазақ әдебиеті. - 2022. - 1 сәуір. - Б. 18-19
Қасым, А. Шайырлардың шайыры - Хафиз / А Қасым. - Мәтін // Түркістан. - 2022. - 3 қараша. - Б. 6