Құрметті азаматтар
Зайцев Н.А.
- Жаңартылды 04.06.2026 10:38
Николай Алексеевич Зайцев (1947) - Өскемен қаласының Құрметті азаматы, мәдениет саласының еңбек сіңірген қызметкері
Зайцев Николай Алексеевич Челябинскі облысының Жоғары Орал ауданының Қарағайлы ауылында 1947 жылы дүниеге келген. 1966 жылдан Шығыс Қазақстанда тұрады.
Қызмет жолын Лениногор ауданының Бутакова ауылында тарих пәнінің ұстазы болып бастаған. 1979 жылы Өскемен педагогикалық институтын бітіріп, «тарих пәнінің мұғалімі» мамандығын (сырттай бөлім) алып шығады. 1968 жылы этнографиялық мектеп мұражайын ұйымдастырады, 1978 жылы ол Облыстық мұражаймен ауыстырылады. 1983 жылы мұражай Бутакова ауылынан Өскеменге көшіріледі.
1978 жылдан бастап 2017 жылға дейін ШҚ облыстық сәулет-этнографиялық және табиғи-ландшафттық мұражай-қорығының директоры қызметін атқарды. Н.А.Зайцевтің 40 жылғы қажырлы еңбегінің нәтижесінде этнографиялық мектеп мұражайы, Қазақстан Республикасындағы ірі мұражайға айналды. Мұражай кешеніне мыналар кіреді: көрме залы бар үш ғимарат, сәулет-этнографиялық экспозициясы бар «Жастар» қалалық паркі, Жамбыл атындағы парк, «Сәулетай» балалар алаңы; зоопарк, ботаникалық парк, 2 павильоннан тұратын әскери кешен, әскери техника паркі, 18 нысаннан тұратын этнографиялық ауыл, кеңес дәуірінің мүсіні мен декоративті-қолданбалы өнер үлгісі бар екі көрме павильонынан құралған Сол жақ жағалау кешені.
1988 жылы Николай Зайцевке мұражай ісін дамытқаны үшін Қаз ССР Жоғары Кеңесі Президиумының Жарлығымен «Мәдениет саласының еңбек сіңірген қызметкері», 2005 ж. Өскемен қаласының «Құрметті азаматы», 2007 ж. мемлекет алдындағы еңбегі және елдің әлеуметтік-экономикалық және мәдени дамуына сіңірген еңбегі үшін, «ҚҰРМЕТ» орденімен марапатталды.
Н. А. Зайцев туралы әдебиеттер
Литература о Н. А. Зайцеве
Кітаптар-книги
Зайцев Н.А. //Почетные граждане Усть-Каменогорска [Текст] / Г. Н. Пуссеп, С. С. Грекова. - Усть-Каменогорск, 2008. – С. 108-109
Музей открытый миру. Восточно-Казахстанский областной архитектурно-этнографический и природно-ландшафтный музей заповедник. - Караганда: Литера, 2014. - 506 с.
Книга почёта. Город Усть-Каменогорск = Құрмет кітабы. Өскемен қаласы / автор идеи и рукодовитель Коротин С. В. - Алматы: Print House Gerona, 2021. - 208 с. –Зайцев Николай Алексеевич: 166-167 б.
Н. А. Зайцев шығармалары
Публикации Н. А. Зайцева
Зайцев, Н. Утренний свет [Текст]: повесть / Н. Зайцев // Нива. - 2010. - № 9. - С. 10-40.
Зайцев, Н. Голуби [Текст] / Н. Зайцев // Простор. - Алматы, 2013. - № 2. - С. 33-42
Зайцев, Н. Правило Николая Зайцева [Текст]: [интервью с директором ВК музея-заповедника Н. Зайцевым] / Н. Зайцев ; интервью вела А. Абрамова // Усть-Каменогорск. - 2013. - 5 сент. - С. 7.
Зайцев, Н. А. "Сделано немало, многое еще предстоит" [Текст]: что ждет в 2015 г. парк на Левом берегу? / Н. А. Зайцев ; вела интервью Г. Пестрякова // Усть-Каменогорск. - 2015. - 1 янв. - С. 3.
Н. А. Зайцев туралы мақалалар
Публикации о Н. А. Зайцеве
Тоқпатаев У. Мұрагер. [Текст] : [Облыстық этнографиялық мұражайдың директоры М.А.Зайцев туралы үзік сыр] / Тоқпатаев У. // Дидар. - 1999. - 16 қараша.
Сәдібеков Б. Мұратына жеткен мұражай [Мәтін] / Сәдібеков Б. // Дидар. - 2003. - 29 наурыз.- Б.7
***
Михеева, Н. Николай Зайцев.Особое состояние души [Текст]: // Рудный Алтай. - 1998. - 18 авг.
Агарков, А. Дела и мечты Николая Зайцева [Текст] / Агарков А. // Экосфера: Восточно-Казахстанский информационно-аналитический ежегодник. -: Б. - 44. -С. 44.
Восточно-Казахстанский областной архитектурно-этнографический и природно-ландшафтный музей-заповедник [Текст]. - Усть-Каменогорск: Шығыс-Полиграф, 2008. - 265 с.
Каирбекова, Ж. Из истории Восточно-Казахстанского этнографического музея [Текст] / Каирбекова Ж. // Статьи, сообщения, заметки сотрудников музея, изданные в периодических изданиях 2003 г.
Шавлева Д. Вот музей для людей [Текст]: [о III фестивале «Открытая Азия - Открытый Музей» в г. Усть-Каменогорске / Д. Шавлева // Рудный Алтай. - 2012. - 31 мая. - С. 15.
Оркушпаева Н. Серебряная дверца... в Чехию [Текст]: [о ВК этнографическом музее-заповеднике] / Н. Оркушпаева // Рудный Алтай. - 2012. - 2 июля. - С. 3.
Над нами солнце Свободы сияет [Текст] / Центр инфор. (ВКО) // Спектр. - 2012. - 19 дек. - С. 1-2
Исабаев Г. Астроархелогический музей "Акбаур" [Текст] / Г. Исабаев //Nomad-Kazakhstan. - Алматы, 2012. - № 6. - С. 86-91
Гаврилова, А. Как прекрасен этот мир, посмотри! [Текст]: [о ВК этнографическом музее-заповеднике] / А. Гаврилова // Рудный Алтай. - 2015. - 25 июня. - С. 12-13.
Лазарева, Вулканическая жизн [Текст] / В. Лазарева // Устинка плюс. - 2017. - 18 мая. -С. 13.
Алтаев, Б. Феномен музейщика Зайцева [Текст] / Б. Алтаев // Казахстанская правда. - 2017.- 19 мая – Б. 11
Бекбергенова, Г. Первый природный [Текст] / Г. Бекбергенова // Мысль. - 2018. - №4. -С. 89-93.
Исабаева, К. Сказка как предвестник языка народов [Текст] / К. К. Исабаева // Мысль. - 2018. - №4. -С. 94-95.
Захаренко И. И.
- Жаңартылды 06.07.2022 16:46
Захаренко Иван Иванович (1888 – 1975) - Өскемен қаласының Құрметті азаматы
1888 жылы Витебск облысында (Беларусь Республикасы) дүниеге келген. Өскемендегі өңдеу өнеркәсібінің ең көне қызметкері.
14 жасынан бастап еңбекке араласқан. Балтық кеме жасау зауытында тойтарушы болып жұмыс істейді. Шығыс Қазақстанға питер-коммунарлары қатарында келіп, Семей қаласында Семеноводсоюздың төрағасы, Өскеменде Заулба МТС директоры болып жұмыс істейді. 1935 жылы Қалалық атқару комитетінің төрағасы болып тағайындалады. Өскемен қаласындағы күрделі өзгерістер оның есімімен байланысты. Қаладағы алғашқы өнеркәсіптік кәсіпорын – Красин атындағы май зауытының құрылысына жеке өзі жетекшілік еткен, ал 1937 жылдан 1958 жылға дейін оның директоры болып жұмыс істейді.
Жеке зейнеткер. Лайықты демалысқа шыққаннан кейін ол кәсіпорынның проблемаларына, өмірін зауытпен байланыстырған адамдардың тағдырына қызығушылық танытып, жас ұрпақты тәрбиелеуге қатысты. Красин кенті шағын ауданындағы көшелердің бірі И. И. Захаренконың есімімен аталды.
И. И. Захаренко туралы әдебиет
Литература о Захаренко И. И.
Захаренко Иван Иванович // Пуссеп, Г. Н. Почетные граждане Усть-Каменогорска [Текст] / Г. Н. Пуссеп, С. С. Грекова. - Усть-Каменогорск, 2008. – С. 20-21
Захаренко Иван Иванович // Құрмет кітабы. Өскемен қаласы. = Книга почёта. Город Усть-Каменогорск : үстелдік кітап / идея авторы және жетекші Коротин С. В. - Алматы : Print House Gerona, 2021. - С. 22-23.
Козлов А. Г.
- Жаңартылды 21.02.2019 15:13
Козлов Аркадий Гаврилович (1929) – Шемонайха ауданының құрметті азаматы, суретші.
1929 жылы 26 маусымда Шығыс Қазақстан облысы Глубокое ауданы Быструха селосында дүниеге келген. Н.К.Крупская атындағы Мәскеу университетінің сурет және бейнелеу өнері факультетін сырттай бітірді. 1962 жылдан бастап зейнеткерлікке дейін Выдриха мектебінде сурет пәні мұғалімі болды. Ол оқушыларымен саяхаттау кезінде оларды сурет салуға үйретіп, өзі этюдтер жасады. «Самородок» халық шығармашылығы клубының мүшесі. Картиналары Мәскеудің ВДНХ, Алматы, облыс және аудандық көрмелерде ұйымдастырылды. Картиналарының бір бөлігі Шемонайха аудандық тарихи-өлкетану музейі және Выдриха селосының А.С.Иванов атындағы мектеп музейінде сақтаулы. Қазір Шемонайха ауданы Рассыпное селосында тұрады. Ұлы Жеңістің мерейтойына арналған Бүкіләлемдік халық шығармашылығы байқауының І және ІІ дәрежелі дипломдарымен марапатталды.
А. Г. Козлов туралы әдебиеттер
Литература о Козлове А. Г.
Мақалалар – статьи:
Шмунк, Г. Полотна сельского художника [Текст] : [о творчестве художника А. Г. Козлова] / Шмунк Г. // Рудный Алтай. - 1999. - 31 июля.
***
Шаров, Е. Е. Портрет Козлова А. Г [Изоматериал] : акварель / Е. Е. Шаров
Интернет ресурстары
Интернет ресурсы:
Козлов А. Г. [Электронный ресурс] : [биография] // КГУ Шемонаихинская центральная районная библиотека : сайт. – Режим доступа : http://shemlibrary.kz/index.php?option=com_content&view=article&id=99&Itemid=56 (30.01.2017)
Карпенко В.С.
- Жаңартылды 24.05.2017 10:49
Карпенко Василий Севастьянович (1923 - 2013) - Ұлы Отан соғысына қатысушы, Өскемен қаласының құрметті азаматы.
1923 жылы 12 наурызда Орынбор облысы Полтава ауылында дүниеге келген. Прохоровка маңында ауыр жараланған соң шаруашылық жұмысқа жіберілді. Соғыстан кейінгі жылдары партия және кеңес органдарында қызметпен айналысты.
1968-1980 жылдары Өскемен қаласының Халық депутаттары кеңесінің төрағасы болып қызмет етті. Осы кезеңде тозығы жеткен тұрғын үйлер бұзылып, жаңа тұрғын үйлер, емханалар, ағынды суларды тазарту қондырғылары, көпірлер мен саябақтар салынды. 70-тен астам балабақша болды. Оның жетекші ретінде тікелей қатысуымен балалар мен жасөспірімдер хоккей командалары ұйымдастырылды.
Ол жауынгерлік және бейбіт еңбегі үшін 2 «Еңбек Қызыл Ту», 1 және 2-дәрежелі «Отан соғысы» ордендерімен, көптеген медальдармен марапатталған.
Өскемен қалалық мәслихатының шешімімен 1998 жылдың 27 ақпанында Өскемен қаласының Құрметті азаматы атағы берілді.
В. С. Карпенко туралы әдебиет
Литература о Карпенко В. С.
Кітаптар - Книги
Карпенко Василий Севастьянович // Пуссеп, Г. Н. Почетные граждане Усть-Каменогорска [Текст] / Г. Н. Пуссеп, С. С. Грекова. - Усть-Каменогорск, 2008. – С. 74 -75.
Мақалалар – Статьи
Карпенко, В. Труд и доброта человеку всегда к лицу: [интервью с почетным гражданином г. Усть-Каменогорска В. С. Карпенко] / В. Карпенко; интервью вел В. Никифоров // Рудный Алтай. - 2013. - 12 марта. - С. 3.
Губанов, А. И лыжник, и конник, и мотопехотник: [о почетном гражданине г. Усть-Каменогорска В. С. Карпенко] / А. Губанов; интервью вел В. Никифоров // Усть-Каменогорск. - 2013. - 14 марта. - С. 8.
Чайжунусов, Т. Карпенко Василий Севастьянович: [Почетный гражданин г. Усть-Каменогорска; некролог] / Т. Чайжунусов // Рудный Алтай. - 2013. - 11 дек. (№146). - С. 5.
Кокорин Ф.С.
- Жаңартылды 21.05.2024 09:31
Кокорин Федор Савинович (1918-1997) - Герой Советского Союза, почетный гражданин г. Усть-Каменогорск
Родился 20 декабря 1918 г. в Пермской области, Российская Федерация.
В Советской Армии с 1939 г. В боях Великой Отечественной войны с апреля 1942 г. В 1943 г. окончил курсы младших лейтенантов. Командир роты 4-го гвардейского стрелкового полка (6-я гвардейская стрелковая дивизия, 60-я армия, Центральный фронт) комсомолец гвардии лейтенант Кокорин 25 сентября 1943 г. во главе роты одним из первых форсировал Припять и 30 сентября овладел сильно укрепленным пунктом обороны противника – с. Оташев (Киевская обл.).
Звание Героя Советского Союза присвоено 16 октября 1943 г. Награжден орденами Ленина, Отечественной войны I и II степени, Красной Звезды.
После демобилизации приехал на постоянное место жительство в г. Усть-Каменогорск, где до ухода на пенсию работал в Областном комитете ДОСААФ. Персональный пенсионер союзного значения.
Одна из улиц г. Усть-Каменогорска носит имя Ф.С. Кокорина. На основании решения горисполкома от 6 мая 1980 г. Ф.С. Кокорину присвоено звание «Почетный гражданин г. Усть-Каменогорск».
Литература Ф. С. Кокорине
Кокорин, Ф. С. // Герои Советского Союза. Т. 1. - М., 1987. - С. 692
Кокорин, Ф.С. // Родина награждает отважных. Восточноказахстанцы - Герои Советского Союза. - Усть-Каменогорск, 2010. - С. 121
Кокорин, Ф. С. // Пуссеп, Г. Н. Почетные граждане Усть-Каменогорска [Текст] / Г. Н. Пуссеп, С. С. Грекова. - Усть-Каменогорск, 2008. – С. 40-41
Кокорин Федор Савинович // Құрмет кітабы. Өскемен қаласы. = Книга почёта. Город Усть-Каменогорск : үстелдік кітап / идея авторы және жетекші Коротин С. В. - Алматы : Print House Gerona, 2021. - С. 36-37.
