Соколов С. А.

Жаңартылды 14.01.2025 09:42

Соколов Сергей Александрович – Глубокое ауданының Құрметті азаматы, армрестлингтен ҚР спорт шебері, халықаралық дәрежедегі спорт шебері, жоғары санатты армрестлинг бөлімінің аға жаттықтырушы-оқытушысы, Халықаралық санаттағы судья.

26 тамыз 1961 жылы Шығыс Қазақстан облысы Өскемен қаласында дүниеге келген. Әкесі құрылысшы болғандықтан, отбасы ұзақ уақыт бір жерде тұрмай, нысандар тапсырылған кезде оның артында көшіп жүрген. Осылайша Сергей Соколов әкесі құс фабрикасын салған Черемшанка шағын ауылында тұрады. Сегізінші сыныптан кейін № 119 Семей ГПТУ-ға түсіп, үздік бітіреді. Үлестіру бойынша ол Қиыр Шығысқа жіберіледі, онда ол электр монтажшысы болып жұмысқа орналасады. Әскерде қызмет еткеннен кейін Сергей Александрович Черемшанкаға оралады. Мектепте дене шынықтыру мұғалімі, содан кейін құс фабрикасында спорт нұсқаушысы болып жұмыс істейді. Сонымен қатар энергетикалық техникумын аяқтайды, содан кейін ШҚМУ-да – «Дене шынықтыру пәнінің мұғалімі» мамандығы бойынша бітіреді. Педагогикалық өтілі - 30 жылдан астам, БЖСМ – де-20 жылдан астам.

1992 жылы ағасы Олегпен бірге өз ауылында армрестлингті дамыту туралы шешім қабылдайды. Мектепте кинозалды қайта жабдықтайды. Барлық машиналар, снарядтар, гантельдер мен күрес үстелдерін өздері жасайды. Осы жылдар ішінде ағайынды Соколовтар 12 халықаралық дәрежедегі спорт шеберін, 25 спорт шеберін және 70-тен астам спорт шеберіне үміткерлерді дайындайды. Олардың тәрбиеленушілері Болгария, Канада, Жапония, Англия, Италия және АҚШ-тағы әлем чемпионаттарында, Литвадағы Еуропа чемпионатында, ТМД, Үндістан және Иран елдеріндегі турнирлерде Қазақстанның спорттық намысын қорғаған. Сергей Соколов жаттықтырушылық жұмыс пен салауатты өмір салтын насихаттаудан басқа, төрешілік бойынша семинарлар өткізеді. Ол-армрестлинг бойынша Қазақстан федерациясының аға төрешісі, халықаралық санаттағы судья, WAF төрешісі шебері.

Сергей Александрович көптеген әлем чемпионаттарындағы төрешілігі үшін дипломдармен және медальдармен марапатталған. 2015 жылы Сочиде (Ресей) өткен IWAS Дүниежүзілік ойындарында армрестлинг бойынша бас төреші болып тағайындалды.

2014 жылы Қазақстан Республикасының гір спорты және армрестлинг Федерациясы Сергей Соколовқа дене мүмкіндіктері шектеулі адамдар арасында армрестлингті дамытуды қолға алуды тапсырды. ШҚО спорт басқармасы жанынан жаңадан құрылған спорт клубы кәсіби паралимпиадашылардың қалыптасуына баға жетпес көмек көрсетті. Клубта кәсіби жаттықтырушылар мен басшылық құрам құрылды. Көптеген спорт түрлерінің ішінде командалық есепте республикалық жарыстарда көш бастап, армрестлинг берік орнықты.

VII Қысқы Азия ойындарының эстафеталық алауының алау ұстаушысы болу құрметіне ие болды. ҚР Білім және ғылым министрлігінің грамоталарымен, Еуропалық ғылыми-өнеркәсіптік палатаның дипломымен және Алтын медалімен марапатталған. Оның тәрбиеленушілері арасында Қазақстан және Азия Чемпионаттарының жеңімпаздары В.Уфимцев, Р. Байгукшинов, В. Лячина және басқа да көптеген паралимпиадашылар болды.

2012-2017 жылдар аралығында Әлем Кубогының бас төрешісі, Дүниежүзілік ойындардың бас төрешісі 2015 жылы Сочи қаласында II Бүкілодақтық халық шығармашылығы байқауының лауреаты, армрестлингтен Азия Чемпионаттарының бірнеше дүркін жүлдегері, жағажай волейболынан ҚР Спартакиадасының күміс жүлдегері, гір спортынан ҚР жүлдегері, ардагерлер арасында дартс бойынша ҚР спартакиадасының чемпионы.

Сергей Александрович Соколов бес рет қатарынан Глубокое аудандық мәслихатына сайланды. Глубокое ауданының Құрметті азаматы (1999 ж.)

С. А. Соколов туралы әдебиеттер

Литература о С. А. Соколове

Ермолаева, А. И загораются звезды : [о тренере по армрестлингу С. Соколове и его воспитанниках из с. Черемшанка Глубоковского района] / А. Ермолаева // Рудный Алтай. - 1999. - 14 января.
Соколов, С. Хроника одного путешествия : [С 23 июля по 6 мая 2001 г. продолжалось восхождение к славе еще никому не известных в Европе рукоборцев Черемшанской школы Вики Сафоновой и Александра Сергеева] / С. Соколов // Огни Прииртышья. - 2001. - 6,20 июля. - С. 6
Соколов С. Вика Бугрова - в пятерке сильнейших рукоборцев мира! : [об участнице Чемпионата мира по армрестлингу из Глубоковского района В. Бугровой] / С. Соколов // Огни Прииртышья. - 2011. - 14 янв. - С. 3.; 25 янв. - С. 3.
Соколов, С. Приключения и победы черемшанцев / С. Соколов // Огни Прииртышья. - 2012. - 13 апреля. - С. 3.
Пашке, Е. Мастер Рефери из Черемшанки : [о старшем рефери Федерации гиревого спорта и армреслинга РК, судье международной категории Master Refere WAF С. Соколове] / Е. Пашке // Рудный Алтай. - 2016. - 21 января. - С. 12
Соколов, С. "Золото" на кубке Азии - наше! / С. Соколов // Огни Прииртышья - Ақ бұлақ. - 2017. - 10 ноября №45. - С. 9.
Соколов, С. Золотой Кубок мира - у Владимира Уфимцева! / С. Соколов // Огни Прииртышья - Ақ бұлақ. - 2017. - 8 декабря.,№49. - С. 9.
Сарсембаева, Б. "Железная" рука Сергея Соколова : среди воспитанников тренера по армрестлингу Сергея Соколова немало триумфаторов чемпионатов мира и Европы, прославивших независимый Казахстан / Б. Сарсембаева // Рудный Алтай. - 2021. - 18 марта. - С.10.
Всемирно известный - наш Соколов : [депутат районного маслихата С. А. Соколов] // Ертіс алауы = Огни Прииртышья. - 2024. - 30 августа (№ 27). - С.4

Чаймарданов Г. Ч.

Жаңартылды 21.10.2024 14:21

Чаймарданов Гани Чаймарданович – предприниматель, общественный деятель, почетный гражданин Катон-Карагайского района, почетный гражданин Восточно-Казахстанской области.

Гани Чаймарданович родился 18 июня 1975 года в селе Аршаты Катон-Карагайского района Восточно-Казахстанской области. В 1992 году окончил среднюю школу с отличием и поступил в Семипалатинский государственный медицинский университет, где получил высшее образование по специальности «Стоматология».
С детства Гани Чаймарданович интересовался различными сферами и мечтал стать врачом, юристом, финансистом. Для достижения этих целей он расширял свои знания в разных направлениях. В 1995 году он получил диплом юриста в Южно-Казахстанском государственном университете, а в 1996 году окончил обучение по специальности «Государственное и местное управление» в Южно-Казахстанском государственном университете имени Мухтара Ауэзова.
Предпринимательскую деятельность Гани Чаймарданович начал в 2008 году, открыв ресторан «Музтау» в городе Шымкент. Этот бизнес-проект стал для него важным этапом в обретении опыта и повышении квалификации в сфере бизнеса. Ответственно подходя к каждому шагу, он тщательно планировал свои действия и уделял большое внимание профессиональному развитию своей команды.
Гани Чаймарданович также активно работал в сфере дошкольного образования. В рамках программы «Балапан», инициированной Первым Президентом Казахстана Нурсултаном Назарбаевым, он открыл детские сады «НурАрай», «Сункар» и «Алтын Балапан» в городах Алматы и Шымкент, рассчитанные на 500 детей. Детский оздоровительный лагерь круглогодичного действия «Арайлы-Шығыс» в селе Приморское был открыт в 2018 году в канун 90-летия Катон-Карагайского района на основе государственно-частного партнёрства. В 2021 году в городе Усть-Каменогорск был открыт детский сад премиум-класса «Ақ-Сұңқар», рассчитанный на 280 мест.
Внёс вклад в открытие памятников Оралхан Бокею, Каратай-батыру.
В 2018 году за большой вклад в социально-экономическое развитие и активное участие в общественной жизни района Гани Чаймарданович был удостоен звания «Почетный гражданин Катон-Карагайского района».
В 2024 году меценату Чаймарданову Гани Чаймардановичу было присвоено звание «Почетный гражданин Восточно-Казахстанской области».
Депутат Восточно-Казахстанского областного маслихата.

Литература о жизни и деятельности Чаймарданова Г. Ч.
Мақалалар – Статьи

Болаев, Б.Бата беруден бәйге өтті: [Шаймарданұлы, Ғани туралы] / Б. Болаев. // Дидар. - 2020. - 9 маусым. - Б. 8.

Смағұлов, Т. Келер жылы "Өр Алтайда" демаламыз: ["Өр Алтай" демалыс орны туралы] / Т. Смағұлов. // Дидар. - 2021. - 5 қазан. - Б. 1-2.

Интернет ресурстары
   Ресурсы интернет

Шаймарданов Ғани Шаймарданұлы[Электронный ресурс]: сайт. – Режим доступа:https://bestpeople.name/geroi/persona/shaymardanov-gani-shaymardan-uly/

Чаймарданұлы Ғани [Электронный ресурс]: [Успешные люди мира]: сайт. – Режим доступа: https://best-people.info/business/321-chajmardanly-ani.html

Ақанов С.

Жаңартылды 24.07.2026 10:59

Ақанов Сағынбек (1944) – ҚР мәдениет қайраткері, Өскемен қалалық ардагерлер кеңесі төрағасының орынбасары, Тарбағатай ауданы және Шығыс Қазақстан облысының Құрметті азаматы. 
10 тамыз 1944 жылы Шығыс Қазақстан облысы, Тарбағатай ауданының Ақанбозша ауылында дүниеге келген. Ақжар ауылындағы Абай атындағы орта мектепті тәмамдағаннан кейін, 1964 жылы Семей педагогикалық институтына оқуға түседі. Алайда екінші курста Кеңес Армиясы қатарына әскери қызметке шақырылады. Әскерден оралған соң еңбек жолын аудандық газетте тілші болып бастап, кейін бөлім меңгерушісі қызметін атқарды.
1970 жылы Сағынбек Ақанов Алматы жоғары партия мектебіне оқуға түсіп, оны 1974 жылы ойдағыдай аяқтайды.
1974–1997 жылдары Тарбағатай аудандық партия комитетінің үгіт-насихат бөлімінің меңгерушісі, Тұғыл кентінің әкімі және Тарбағатай ауданы әкімінің орынбасары қызметтерін атқарды. Қазақстан тәуелсіздігінің алғашқы қалыптасу кезеңіндегі күрделі жылдары білім беру, денсаулық сақтау, әлеуметтік сала және мәдениет бағыттарындағы терең білімі мен тәжірибесінің арқасында көптеген әлеуметтік мәселелерді шешуге белсене ат алысты.
1997 жылы облыс аудандарын қайта ұйымдастыруға байланысты Сағынбек Ақанов Шығыс Қазақстан облысы Ұлан ауданының мәдениет және тілдерді дамыту бөлімінің меңгерушісі қызметіне ауыстырылды. Бұл қызметте 2008 жылдың ақпан айына дейін еңбек етіп, зейнеткерлік демалысқа шықты.
Ұлан ауданының Таврия өңіріндегі елді мекендердің тарихи ономастикалық атауларын зерттеуге арналған «Туған өлке туралы не білеміз?» атты өлкетану еңбегінің авторы. Осы зерттеулердің негізінде оннан астам елді мекенге тарихи атаулары қайтарылды.
2010 жылдың ақпан айында облыстық Достық үйі жанынан «Алтын арқау» қоғамдық бірлестігін құрып, бүгінгі күнге дейін оның төрағасы қызметін атқарып келеді. Сонымен қатар, саяси қуғын-сүргін құрбандарын еске алу күніне арналған материалдарды жинақтау жөніндегі облыстық комиссияны басқарды.
1937–1938 жылдардағы саяси қуғын-сүргін құрбаны болған 4000 адамның есімі енгізілген «Азалы кітап» (2011) жинағының редакторы, сондай-ақ «Ғасыр көші» (2013) кітабының редакторы.
2014 жылдың шілде айынан бастап облыстық ардагерлер кеңесінің ұсынысымен Өскемен қалалық ардагерлер кеңесі төрағасының орынбасары қызметіне тағайындалды.

С. Ақановқа 2021 жылы "Өскемен қаласының дамуына қосқан айрықша үлесі үшін" төсбелгісі, 2004 жылғы 24 қазанда  «Қазақстан Республикасының мәдениет қайраткері» құрметті атағы және 2024 жылы «Шығыс Қазақстан облысының Құрметті азаматы» атағы берілді.

 С. Ақановтың қатысуымен шыққан басылымдар

Издания, вышедшие при участии Аканова С.

Ақанов, С. Ақанбұлақ: естеліктер, өлеңдер / С. Ақанов. – Өскемен: Рекламный Дайжест, 2008. – 50 б.

Ақанов, С. Жыршылар жаршысы: Шығыс Қазақстан облысы бойынша облыстық жыршылар байқауына қатысқан қиссагерлер анықтамалығы / С. Ақанов. - Өскемен, 2010

Ақанов, С. Ғасырлар ескен есілім, жырлармен жеткен есімің / С. Ақанов. – Өскемен: Рекламный Дайжест,2011. - 67 б.

Ақанов, С. Азалы кітап (атылғандар тізімі): Шығыс Қазақстан облысы бойынша жазықсыз құрбан болғандар туралы / С. Ақанов. – Өскемен: Рекламный Дайжест, 2011. - 296 б.

Ақанов, С. Ғасыр көші / С. Ақанов. – Өскемен: Рекламный Дайжест, 2013. - 403 б.

Ақанов, С. «Ғасыр көші» кітабы туралы (пікірлер, ұсыныстар) / С. Ақанов. – Өскемен: Нұр Отан партиясы ШҚОФ, 2014.- 35 б.

Ақанов, С. Ұрпақтар сабақтастығының желісі – Нить, связывающая поколения / С. Ақанов. - Өскемен: Рекламный Дайджест, 2021. - 31 б.

Ақанов, С. Жұмықтың ноқта ағасы / С. Ақанов. – Өскемен: Рекламный Дайжест, 2023.– 120 б.

С. Ақановтың мерзімді басылымдар мен жинақтардағы
мақалалары
Публикации Аканова С. в периодических изданиях и сборниках

Ақанов С. Ызғарлы жылдар жаңғырығы. Жетіарал жердің жәннаты, 2014.- Б. 256- 259.
Ақанов С. Бір ауылдың түлегі едік: Түсіпхан Мұқатов туралы, 2017.- Б. 11-16.
Ақанов С. Киелі қоныс құт мекен: энциклопедиялық басылым, 2018.- Төлендин Ақан өмірбаяны, Б. 107-109.
Ақанов С. Киелі қоныс құт мекен: энциклопедиялық басылым, 2018.- Ақанов Сағатбектің өмірбаяны, Б. 140-141.
Ақанов С. Тарбағатайдың тұғырлы тұлғасы.- Нұр-Сұлтан: TENGRI, 2022. - 216 б.- Ізденіспен өткен өмір: Шайкен Нұразханов туралы естелік.- Б. 128-133 б.
Ақанов С. Өнегелі ғұмыр. Арналы өмірдегі ел ағасы: Мұқаш Қарасаев туралы естелік, 2022.- Б. 112-116.
Ақанов С. Тарбағатай тарланы. Уәдеге берік, іскер азамат еді: Шәріпхан Халықов туралы естелік, 2023.- Б. 105-112.
Ақанов С. Еңбекпен өрілген ғұмыр: Төлеухан Аймұхамбет туралы естелік, 2023.- Б. 16-19.
Ақанов С. Қасиетті өлкенің қадірменді перзенті. Үш дос едік: Рамазан Нәбиев туралы естелік, 2025.- Б. 116-118.
Ақанов С. Ақылымның серігі, сөзімнің қаруы еді: Жоламан Нұрғазин туралы, 2025. – Б. 190-197.

***

Ақанов, С. Армысың, Абай елі! / С. Ақанов // Тарбағатай туы. - 1995. - тамыз

Ақанов, С. Өнер қадірлегенде ғана өркендейді / С. Ақанов // Ұлан таңы. – 2004. - 4 тамыз
Ақанов, С. Жыраулар түсті сайысқа / С. Ақанов // Дидар. – 2010. - 8 мамыр
Ақанов, С. Ғасырлар ескен есіл жыр / С. Ақанов // Дидар. – 2010. - 14 маусым
Ақанов, С. Жыршылар сайысы / С. Ақанов // Өскемен. 2010. - 2 қыркүйек
Ақанов, С. Ғасырлар ескен есіл жыр / С. Ақанов // Вестник Ассамблея. – 2010. - 8 қыркүйек
Ақанов, С. Алтын арқаудың ұлағатты істері / С. Ақанов // Ардагерлер айнасы. – 2014. - қазан
Ақанов, С. Жарқын болашаққа жетелейді / С. Ақанов // Дидар. – 2015. - 19 желтоқсан
Ақанов, С. Бірлігімізді бекемдей береміз / С. Ақанов // Ардагерлер айнасы. – 2016. - 1 қыркүйек
Ақанов, С. Тарбағатай ауданының құрылғанына - 90 жыл / С. Ақанов // Тарбағатай нұры. – 2018. - қазан
Ақанов, С. Тарихыңды тани біл / С. Ақанов // Ардагерлер айнасы. – 2018. - 14 желтоқсан
Ақанов, С. Ақсақалымыз Атыраудан олжалы оралды / С. Ақанов // Дидар. – 2019. - 21 наурыз
Ақанов, С. Тәуелсіздігіміз баянды болса деймін / С. Ақанов // Дидар. – 2020. - 1 қазан
2023. – 18 шілде
Ақанов, С. Тарбағатай төрінде - дүбірлі той / С. Ақанов // Дидар. – 2022. - 18 тамыз
Ақанов, С. Ардакүрең қаламгер: [Шакерхан Әзмұханбетұлы туралы] / С. Ақанов // Ардагерлер айнасы. – 2023. - 15 желтоқсан
Ақанов, С. Өмір мәңгі, ғұмыр қысқа:[Аманкелді Қажыбаев туралы] / С. Ақанов // Ардақты ардагер. – 2024. – №1
2024. - № 31,32,33
Ақанов, С. Армысың, Абай елі: [Қарауылда өткен Абай Құнанбаевтың 180 жылдық мерейтойынан] / С. Ақанов // Дидар. – 2025. - №34

***

Аканов, С. Призвание - творить добро: [о работе учреждений культуры Уланского района] / Аканов С. // Уланские зори. - 1999. - 24 апрель.
Аканов, С. Наша городость – ветераны / С. Аканов // У-Калейдоскоп. – 2015. - апрель
Аканов, С. Незабывамые встречи ветераны / С. Аканов // Рудный Алтай. – 2018. - 8 декабрь

С. Ақановтың өмірі мен шығармашылығы туралы әдебиеттер
Литература о жизни и творчестве Аканова С.

Кунафиянов, К. Ұрпағыма ұлағат / К. Кунафиянов, 2022. - 176 б.

***

Исина Г. Ауылдың айтулы азаматы / Исина Г. // Рауан. - 2007. - 28 сәуір.- Б.2.

Игнашин Н. Е.

Жаңартылды 14.10.2024 12:11

Игнашин Николай Ефимович (1950 г.) - Почетный гражданин района Алтай, Почетный гражданин Восточно-Казахстанской области.

Николай Ефимович родился 22 мая 1950 года в селе Сокольск Зыряновского района (ныне район Алтай) Восточно-Казахстанской области.
В 1969 году окончил Усть-Каменогорский индустриальный техникум по специальности – автоматизация тепловых процессов на электрических станциях, присвоена квалификация – техник-теплотехник.
После службы в рядах Советской Армии с декабря 1971 года работал в жилищно-коммунальном управлении Зыряновского свинцового комбината мастером теплоснабжения, где прошел путь от мастера теплоснабжения до начальника управления.
С февраля 1974 года занимал должность инженера-механика на заводе металлоизделий. В январе 1975 года вернулся в жилищно-коммунальное управление Зыряновского свинцового комбината, где до июня 1996 года работал на следующих должностях: старший мастер теплоснабжения, начальник теплоснабжения и электроснабжения, главный инженер, начальник управления.
С июня 1996 по май 2014 года Николай Ефимович находился на государственной службе, занимая должность заместителя акима Зыряновского района. После выхода на заслуженный отдых, продолжил работу в аппарате акима района в должности инспектора специальной группы управления формированиями территориальной обороны.
С 2016 по 2018 годы был членом Общественного совета Зыряновского района. С 2022 года входит в состав комиссии по вопросам противодействия проявления коррупции района Алтай при Общественном Совете района Алтай.
За трудовые заслуги Николай Ефимович был награжден медалью «Ерен Еңбегі үшін», а также нагрудным знаком «Құтқару операцияларына белсенді қатысқаны үшін» за оперативные действия во время паводков весной 2010 года.
В 2019 году Игнашину Николаю Ефимовичу присвоено звание "Почетный гражданин района Алтай", а в 2024 году - звание "Почетный гражданин Восточно-Казахстанской области".

Интернет ресурстар
Интернет ресурсы

Игнашин Николай Ефимович [Электронный ресурс]:[биография] // сайт.-Режим доступа : https://www.gov.kz/memleket/entities/vko-altai/press/article/details/162752?directionId=_43416&lang